بهترین قرص پابا برای سفیدی مو

سفیدی زودرس مو برای اکثر افراد یک مساله ناخوشایند است، اما پشت آن مجموعه‌ای از فرایندهای زیستی قرار دارد که می‌توان بخشی از آن را با تغذیه و ریزمغذی‌های مناسب حمایت نمود. در همین راستا، نام پابا برای مو بیش از همیشه مطرح شده؛ ترکیبی شبه‌ویتامینی که نقش کمکی آن در سلامت فولیکول و مسیرهای تولید ملانین توجه پژوهش‌ها و تولیدکنندگان مکمل را به خود جلب کرده است.

هدف این مقاله آن است که روشن نماید پابا برای سفیدی مو دقیقا چه جایگاهی دارد، اثراتش بر رنگ‌دانه‌سازی تا چه اندازه معتبر است و آیا می‌توان آن را بخشی از راهکارهای مدیریتی برای کند کردن روند سفیدی دانست یا نه. پس از بررسی علمی سفیدی مو و نقش پابا، بهترین مکمل‌های موجود که این ترکیب را در فرمولاسیون خود دارند معرفی می‌شوند تا انتخاب آگاهانه‌تری امکان‌پذیر گردد.
 

آنچه در این مقاله خواهید خواند:

• علل سفیدی زودرس مو
• اثرات پابا برای سفیدی مو
• بهترین قرص پابا برای سفیدی مو

مدت زمان تقریبی مطالعه: 7 دقیقه
 

علل سفیدی زودرس مو

سفیدی زودرس مو نتیجه اختلال در عملکرد ملانوسیت‌های فولیکول مو است؛ سلول‌هایی که مسئول سنتز ملانین، یعنی رنگ‌دانه اصلی مو هستند. زمانی که تولید ملانین کاهش می‌یابد یا متوقف می‌شود، ساقه مو بدون رنگ‌دانه رشد می‌کند و سفید یا خاکستری دیده می‌شود. عوامل زیر در ایجاد این پدیده نقش ثابت‌شده یا احتمالی دارند:

۱- عوامل ژنتیکی و مولکولی

ژنتیک مهم‌ترین متغیر تعیین‌کننده سن شروع سفیدی مو محسوب می‌شود. مطالعات ژنومی ارتباط ژن‌های IRF4، MITF  و BCL2 با تنظیم بقا و فعالیت ملانوسیت‌ها را نشان داده‌اند. تغییرات ژنتیکی در این مسیرها باعث کاهش مقاومت ملانوسیت‌ها در برابر استرس سلولی و کوتاه شدن طول عمر آن‌ها می‌شود. افرادی که سابقه خانوادگی سفیدی زودرس دارند، معمولا روند کاهش ملانین را زودتر تجربه می‌کنند.
 

2- استرس اکسیداتیو و آسیب سلولی

افزایش رادیکال‌های آزاد و ناکارآمدی سیستم آنتی‌اکسیدانی بدن از مکانیسم‌های کلیدی در تخریب ملانوسیت‌ها است. استرس اکسیداتیو موجب آسیب به DNA، پروتئین‌ها و میتوکندری ملانوسیت‌ها شده و کارایی آنزیم تیروزیناز (آنزیم اصلی سنتز ملانین) را کاهش می‌دهد. قرارگیری در معرض آلودگی، دود سیگار، اشعه فرابنفش و التهاب مزمن، بار اکسیداتیو را افزایش می‌دهند و فرایند سفید شدن مو را تسریع می‌نمایند.
 

۳- کمبودهای تغذیه‌ای

برخی ریزمغذی‌ها نقش مستقیم در‌ مراحل بیوشیمیایی تولید ملانین دارند. کمبود ویتامین‌های گروه B به‌ویژه B12، ویتامین B9 و B5 می‌تواند تقسیم سلولی و انرژی‌رسانی به ملانوسیت‌ها را مختل کند. علاوه بر این، کمبود عناصر معدنی مانند مس (کوفاکتور آنزیم تیروزیناز) و همچنین آهن و روی با کاهش سنتز ملانین و تضعیف فولیکول مو مرتبط دانسته شده‌اند. کمبودهای تغذیه‌ای مزمن یکی از عوامل قابل اصلاح در مدیریت سفیدی زودرس محسوب می‌شوند.
 

4- اختلالات هورمونی و بیماری‌های سیستمیک

ناهنجاری‌های غدد درون‌ریز، به‌ویژه اختلالات تیروئید، می‌توانند چرخه رشد مو و فعالیت ملانوسیت‌ها را تحت تاثیر قرار دهند. در بیماری‌های خودایمنی نظیر ویتیلیگو، تخریب سلول‌های رنگ‌دانه‌ساز به‌طور مستقیم اتفاق می‌افتد. همچنین شرایطی مانند کم‌خونی، بیماری‌های گوارشی موثر بر جذب ریزمغذی‌ها و برخی عفونت‌ها می‌توانند به‌صورت غیرمستقیم در کاهش ملانوژنز (تولید ملانین) نقش داشته باشند.
 

۵- عوامل محیطی و سبک زندگی

مصرف دخانیات یکی از عوامل محیطی ثابت‌شده در تسریع سفیدی مو است و به‌واسطه افزایش استرس اکسیداتیو و اختلال در گردش خون فولیکولی اثر می‌گذارد. کم‌خوابی، استرس مزمن، رژیم غذایی نامتعادل و قرارگیری طولانی‌مدت در معرض نور خورشید نیز در کاهش سلامت ملانوسیت‌ها نقش تقویتی دارند.

به‌صورت کلی، سفیدی زودرس مو حاصل برهم‌کنش پیچیده‌ای از ژنتیک، وضعیت تغذیه‌ای، سلامت عمومی، هورمون‌ها و عوامل محیطی است. تحلیل دقیق این عوامل امکان انتخاب راهکارهای علمی‌تر برای پیشگیری و مدیریت این پدیده را فراهم می‌کند.

برای کسب اطلاعات در زمینه علل سفیدی مو و رفع سفیدی مو در طب سنتی، مطالعه مقاله جامع "رفع سفیدی مو از ریشه" تالیف و ترجمه دکتر الهام محمدخانلو، در مجله داروکده، پیشنهاد می‌شود.
 

اثرات پابا برای سفیدی مو

پارا‌آمینوبنزوییک اسید (PABA) ترکیبی شبه‌ویتامینی از خانواده ویتامین‌های گروه B است که به‌عنوان پیش‌ماده در مسیر سنتز فولات نقش دارد. ارزش بالینی پابا بیش از آن‌که ناشی از نقش مستقیم آن بر رنگ‌دانه‌سازی مو باشد، به اثرات آن در پایداری متابولیک، کاهش استرس سلولی و حمایت از سلامت ساختارهای پوستی و فولیکولی مربوط می‌شود. با وجود این، در سال‌های اخیر توجه پژوهش‌ها و تولیدکنندگان مکمل به تاثیر احتمالی پابا در مدیریت سفیدی مو معطوف شده است.

نقش پابا در سازوکارهای بیوشیمیایی مرتبط با رنگ‌دانه‌سازی مو

شواهد فعلی نشان می‌دهد که پابا برای مو از دو مسیر اصلی اهمیت پیدا می‌کند:

• حمایت از عملکرد ملانوسیت‌ها: ملانوسیت‌ها سلول‌های تخصص‌یافته تولید ملانین هستند. پابا با اثرگذاری غیرمستقیم بر سنتز فولات و متابولیسم تک‌کربنی، امکان حفظ کارایی و تقسیم‌پذیری این سلول‌ها را افزایش می‌دهد. این اثر می‌تواند در مراحل اولیه کاهش ملانین اهمیت بیشتری داشته باشد.
• کاهش استرس اکسیداتیو: بار اکسیداتیو یکی از عوامل تخریب‌کننده ملانوسیت‌ها و تسریع‌کننده سفید شدن تارهای مو است. پابا در برخی مدل‌های زیستی توانسته است فعالیت آنتی‌اکسیدانی سلولی را تقویت کرده و آسیب اکسیداتیو وارد بر فولیکول مو را کاهش دهد.
   

پابا و نقش آن در مدیریت سفیدی مو

در زمینه پابا برای سفیدی مو، داده‌های علمی موجود هنوز محدود اما امیدوارکننده هستند. نتایج برخی مطالعات کوچک نشان می‌دهد:

• پابا ممکن است باعث پایداری بیشتر ملانین در موهای درگیر سفیدی خفیف شود.
• این ترکیب احتمالا فعالیت تیروزیناز، آنزیم کلیدی در مسیر بیوشیمیایی تولید ملانین را از طریق جلوگیری از آسیب اکسیداتیو تسهیل می‌نماید.
• بیشترین احتمال مشاهده اثر در افرادی گزارش شده که سفیدی مو ناشی از عوامل تغذیه‌ای، استرس اکسیداتیو یا شروع زودهنگام و نه تخریب کامل ملانوسیت‌ها باشد.

بااین‌حال، پابا در حال حاضر جایگاه «درمان قطعی» ندارد و بیشتر به‌عنوان یک عامل کمکی در راهبردهای چندعاملی کنترل سفیدی مو تلقی می‌شود.
 

پابا در مکمل‌هایی با هدف رفع سفیدی مو

فرآورده‌هایی که به‌عنوان قرص رفع سفیدی مو یا «مکمل‌های ضدسفیدی مو» عرضه می‌شوند، معمولا ترکیبات زیر را همراه با پابا فراهم می‌نمایند:

• ویتامین‌های گروه B (B12، B9 و B5)
• عناصر معدنی دخیل در ملانین‌سازی مانند مس و روی
• ترکیبات آنتی‌اکسیدانی با هدف کاهش تخریب ملانوسیت‌ها

در این میان، انتخاب بهترین مکمل برای رفع سفیدی مو وابسته به وجود یک فرمولاسیون علمی، دوز استاندارد، شفافیت در منابع مواد اولیه و تناسب ترکیبات با وضعیت تغذیه‌ای فرد است. پابا بخشی از این فرمول است، اما عنصر تعیین‌کننده اصلی محسوب نمی‌شود و اثرگذاری آن وابسته به تعامل با سایر مواد مغذی ضروری است.
 

کاربردهای افزوده پابا در سلامت پوست و مو

علاوه بر اثرات احتمالی بر سفیدی مو، پابا از منظر بالینی در حوزه‌های زیر نیز مورد توجه قرار گرفته است:

• بهبود سلامت پوست: استفاده از پابا در گذشته در ترکیب ضدآفتاب‌ها مرسوم بود. هرچند امروز استفاده مستقیم آن محدود شده، اما هنوز نقش آن در افزایش تحمل پوستی در برابر نور خورشید مورد بررسی قرار دارد.
• نقش حمایتی در متابولیسم فولات: به‌عنوان پیش‌ساز فولات، پابا بر مسیرهایی که در تکثیر سلولی و سلامت بافتی نقش دارند، اثر غیرمستقیم دارد.
• کمک در وضعیت‌های وابسته به کمبود فولات: در برخی اختلالات نادر پوستی ناشی از متابولیسم فولات، مصرف کنترل‌شده پابا کاربرد پزشکی داشته است.
   

بیشتر بخوانید: قرص پابا چیست؟

بهترین قرص پابا برای سفیدی مو

پیش از معرفی محصولات، باید به این نکته اشاره شود که مکمل‌های حاوی PABA تنها زمانی بیشترین کارایی را نشان می‌دهند که فرمولاسیون آن‌ها شامل ترکیبات هم‌افزا با مسیرهای تولید ملانین باشد؛ ترکیباتی مانند ویتامین‌های گروه B، مس، روی و آنتی‌اکسیدان‌ها.

از آن‌جایی که پابا برای سفیدی مو نقش حمایتی و نه درمانی دارد، کیفیت ساخت، دوز استاندارد و ترکیب کامل هر محصول اهمیت بیشتری از خودِ مقدار پابا دارد.

با این رویکرد، در ادامه سه مکمل معتبر و دارای پابا که معمولا برای مدیریت سفیدی زودرس و حمایت از سلامت رنگ مو مورد استفاده قرار می‌گیرند، معرفی می‌شوند. 

1- گرناهیر پریمیوم
 

گرناهیر با فراهم آوردن ۶۰ میلی‌گرم PABA در هر سه کپسول، به پایداری عملکرد ملانوسیت‌ها و کند شدن روند سفیدی زودرس کمک می‌کند. وجود ویتامین‌های گروه B، ال‌سیستئین و کراتین در این محصول، اثر پابا را در مسیرهای بیوشیمیایی مرتبط با سلامت مو تقویت می‌نماید. گرناهیر بدون مواد هورمونی و مناسب افراد بالای ۱۲ سال تولید شده است. این محصول در بسته‌بندی ۳۰ عددی و با پروانه ساخت هیلیا فارمد در ایران تولید می‌شود.
 

2- زینک پلاس پابا یوروویتال
 

زینک پلاس پابا یوروویتال فراهم کننده 50 میلی گرم پابا در کنار زینک و مجموعه‌ای از ویتامین‌های گروه B و C در هر قرص است. وجود پابا در این فرمول، آن را به گزینه‌ای مناسب برای افرادی تبدیل می‌کند که به دنبال تقویت مسیرهای مرتبط با رنگ‌دانه‌سازی طبیعی مو هستند و از زینک پلاس پابا برای سفیدی مو نیز بهره می‌برند.

این محصول تحت لیسانس Euro OTC Pharma GmbH آلمان است و با شرکت حکیمان طب کار در ایران تولید می‌گردد و به صورت بسته‌بندی ۶۰ عددی عرضه می‌شود.
 

3- هیرویت
 

هیرویت مکملی تقویتی است که در هر سافت‌ژل، ۱۰ میلی‌گرم پابا همراه با مجموعه‌ای از ویتامین‌های گروه B، اسیدهای آمینه و کلاژن را ارائه می‌کند. فرمولاسیون هیرویت فاقد هرگونه رنگ مصنوعی، طعم‌دهنده و نگهدارنده بوده و برای افراد بالای ۱۶ سال انتخاب مناسبی است.

این محصول تحت لیسانس شرکت HealthAid انگلستان و با پروانه ساخت شرکت نیک اختر آریا در ایران تولید می‌شود و به صورت بسته‌بندی ۳۰ عددی عرضه می‌گردد.
 

سخن پایانی

در پایان باید تاکید شود که مدیریت سفیدی زودرس مو تنها با تکیه بر یک عامل یا یک ترکیب امکان‌پذیر نیست و نیازمند رویکردی چندبعدی است. پابا با وجود آن‌که در مسیرهای مرتبط با پایداری ملانوسیت و سنتز ملانین نقش حمایتی دارد، جایگاه آن همچنان در قالب یک ریزمغذی تقویتی تعریف می‌شود و نه یک درمان مستقیم. از همین رو، ارزش واقعی مکمل‌های حاوی PABA زمانی آشکار می‌شود که در کنار ویتامین‌ها، مواد معدنی و ترکیبات آنتی‌اکسیدانی قرار گیرند و فرد هم‌زمان به اصلاح تغذیه، کاهش استرس اکسیداتیو و بررسی عوامل زمینه‌ای توجه داشته باشد.

سه محصول معرفی‌شده در این مقاله، نمونه‌هایی استاندارد و معتبر از مکمل‌های حاوی پابا هستند و در دسته بهترین قرص برای رفع سفیدی مو قرار دارند که با فرمولاسیون هدفمند، می‌توانند بخشی از راهکار علمی برای پشتیبانی از سلامت و تقویت مو باشند. انتخاب آگاهانه، مصرف منظم و توجه به نکات ایمنی، زمینه‌ای فراهم می‌کند تا اثر حمایتی این ترکیبات در بهبود کیفیت تار مو و کند شدن روند سفیدی، به شکلی قابل‌اتکا‌تر تجربه شود.

داروخانه آنلاین داروکده به‌عنوان یکی از معتبرترین مرجع‌های خرید مکمل در کشور، مجموعه‌ای متنوع از محصولات مراقبت مو حاوی پابا و سایر ترکیبات موثر در سلامت مو را با تضمین اصالت کالا و قیمت‌گذاری شفاف در اختیار شما قرار می‌دهد. در صورت نیاز، تیم علمی داروکده، متشکل از داروسازان متخصص و کارشناسان ارشد تغذیه آماده هستند تا به‌صورت تلفنی و رایگان به پرسش‌های شما درباره انتخاب مناسب‌ترین مکمل‌های مرتبط با سفیدی مو، پاسخ دهند.

در کنار این خدمات، مجله علمی داروکده با انتشار مقالات تخصصی و به‌روز، مسیر تصمیم‌گیری آگاهانه و انتخاب اصولی را برای شما هموار می‌کند و امکان می‌دهد نقش ریزمغذی‌هایی مانند پابا را با نگاهی دقیق‌تر و علمی‌تر دنبال نمایید.

امیدواریم مطالعه این مقاله دید شفاف‌تری درباره جایگاه پابا برای سفیدی مو و شیوه انتخاب مکمل‌های استاندارد در این زمینه ایجاد کرده باشد. چنانچه درباره انتخاب، نحوه مصرف یا مقایسه مکمل‌های حاوی PABA سوالی دارید، کارشناسان داروکده همراه مطمئن شما در تصمیم‌گیری درست خواهند بود.

:References

Zarafonetis JDC. Darkening of gray hair during para-amino-benzoic acid (PABA) therapy. J Invest Dermatol. 1950;14(1):47–50

Daulatabad D, Singal A, Sonthalia S. Premature graying of hair: Review with updates. Int J Trichology. 2017;9(4):151–163

Herdiana Y, Saputra R, Santoso A. Gray hair: From preventive to treatment. Clin Cosmet Investig Dermatol. 2025;18:1475–1494

O’Sullivan JDB, Nicu C, Picard M, Millar SE, Christie N, et al. The biology of human hair greying. Biol Rev Camb Philos Soc. 2021;96(1):107–128

Kubala J. Vitamin B10 (PABA): Uses, safety, and dosage. Healthline. 2020

Poonia K, Dwivedi R, Hameed S, et al. Premature hair graying: A comprehensive review and meta-analysis. Indian Dermatol Online J. 2024;15(3):257–266

EBSCO CAM Review Board. Para-aminobenzoic acid (PABA): Therapeutic uses. EBSCO Research Starters. 2024