مکمل های غذایی مفید برای مبتلایان به پیسی

بیماری پیسی  یک اختلال پوستی خودایمنی است که با از دست دادن رنگ پوست و ایجاد لکه‌های سفید مشخص می‌شود. این بیماری به دلیل تخریب سلول‌های ملانوسیت یا سلول‌های تولیدکننده رنگدانه ملانین، به وجود می‌آید.

علی‌رغم اینکه پیسی درمان قطعی ندارد، راهکارهای مختلفی مانند درمان‌های دارویی، نوردرمانی و رژیم‌های غذایی خاص می‌توانند در کنترل علائم و بهبود وضعیت پوست بیماران موثر باشند. در این مقاله، به بررسی مکمل‌های غذایی مفید برای مبتلایان به پیسی پرداخته می‌شود و نقش ویتامین‌ها، مواد معدنی و آنتی‌اکسیدان‌ها در بهبود وضعیت بیماران مورد بررسی قرار می‌گیرد.

فهرست مطالب

• علت بیماری پیسی
• پیسی چه علائمی دارد؟
• برای درمان پیسی چه بخوریم؟
• چه غذاهایی باعث پیسی می شود؟

مدت زمان تقریبی مطالعه: 6 دقیقه

علت بیماری پیسی

بیماری پیسی یا Vitiligo یک اختلال خودایمنی است که در آن سیستم ایمنی بدن به‌طور نادرست و غیرطبیعی به سلول‌های ملانوسیت حمله کرده و به تخریب تدریجی آن ها، منجر می شود. ملانوسیت ها مسئول تولید رنگدانه ملانین در پوست هستند؛ بنابراین، این بیماری با ایجاد لکه‌های سفید فاقد رنگدانه در پوست مشخص می‌شود که می‌توانند در هر نقطه‌ای از بدن، از جمله صورت، دست‌ها و پاها، ایجاد شوند. پیسی می‌تواند در نواحی محدود یا به صورت منتشر در پوست ظاهر شود و گاهی اوقات نیز بر روی مو و غشاهای مخاطی اثر می‌گذارد.

تحقیقات نشان داده‌اند که عوامل ژنتیکی می‌توانند حساسیت فرد به این بیماری را افزایش دهند، به طوری که افراد دارای سابقه خانوادگی پیسی بیشتر در معرض ابتلا به آن هستند. علاوه بر ژنتیک، عواملی مانند استرس، عفونت‌های ویروسی، آسیب‌های فیزیکی به پوست، تغییرات هورمونی یا حتی کمبودهای تغذیه ای می‌توانند به عنوان محرک‌هایی برای شروع این فرآیند خودایمنی عمل کنند.

در مجموع، علت اصلی این بیماری به درستی شناخته نشده اما به نظر می رسد نتیجه تعامل پیچیده‌ای از عوامل ژنتیکی، ایمنی و محیطی باشد.

پیسی چه علائمی دارد؟

پیسی با علائم مختلفی همراه است که بر اساس شدت و گستردگی آن در هر فرد متفاوت است. علائم اولیه پیسی معمولاً به‌صورت لکه‌های سفید و فاقد رنگدانه در پوست ظاهر می‌شوند. این لکه‌ها به مرور زمان ممکن است بزرگ‌تر و پراکنده‌تر شوند. در ادامه، علائم مختلف پیسی را به‌طور کامل و دقیق توضیح می‌دهیم:

• لکه‌های سفید پوست: اولین و مهم‌ترین علامت پیسی، ایجاد لکه‌های سفید رنگ بر روی پوست است که فاقد رنگدانه (ملانین) می‌باشند. این لکه‌ها معمولاً به‌طور ناگهانی ظاهر می‌شوند و اندازه آن‌ها می‌تواند از چند میلی‌متر تا چند سانتیمتر متفاوت باشد.
   
• تغییر رنگ در مو: در برخی از مبتلایان به پیسی، تغییراتی در رنگ موها نیز مشاهده می‌شود. در این شرایط، موهایی که در نواحی تحت تاثیر آسیب قرار دارند، به رنگ سفید یا خاکی درمی‌آیند. این تغییر رنگ معمولاً در موهای سر، ابروها، مژه‌ها و حتی موهای بدن مشاهده می‌شود. در واقع، تخریب ملانوسیت‌ها در فولیکول‌های مو، موجب از دست دادن رنگ مو در این نواحی می‌شود.
   
• پراکندگی غیرقابل پیش‌بینی لکه‌ها: در بسیاری از موارد، لکه‌های پیسی به‌طور پراکنده و در نواحی مختلف بدن ظاهر می‌شوند. این لکه‌ها ممکن است در ابتدا کوچک باشند، اما در طول زمان به طور قابل توجهی بزرگ‌تر شوند و به نواحی دیگر پوست گسترش یابند. این ویژگی از دیگر علائم پیسی است که با پیشرفت بیماری مشاهده می‌شود.
   
• افزایش یا کاهش حساسیت پوست در نواحی مبتلا: در برخی افراد، نواحی مبتلا به بیماری ممکن است حساس‌تر یا کم‌حساس‌تر از سایر نقاط پوست شوند. به‌ویژه پوست بدون رنگدانه بیشتر در معرض آسیب قرار می‌گیرد و ممکن است دچار آفتاب‌سوختگی شود. از طرف دیگر، در بعضی از افراد، این نواحی ممکن است دچار کاهش حساسیت شده و کمتر به تحریکات محیطی پاسخ دهند.
   
• تغییرات در غشاهای مخاطی: در برخی موارد، پیسی تنها به پوست محدود نمی‌شود بلکه می‌تواند بر غشاهای مخاطی مانند دهان، بینی و ناحیه تناسلی اثر گذاشته و تغییر رنگ ایجاد کند.
   
• افزایش استرس و ناراحتی‌های روحی: بیماری پیسی می‌تواند به دلیل تغییرات قابل توجه در ظاهر فرد، بر سلامت روانی افراد تأثیر بگذارد. بسیاری از مبتلایان به پیسی از مشکلاتی مانند استرس، اضطراب، افسردگی و کاهش اعتماد به نفس رنج می‌برند.
   
• پیشرفت تدریجی بیماری: پیسی به عنوان یک اختلال خود ایمنی، ماهیت پیش‌رونده دارد و ممکن است در طول زمان گسترش یابد. در بسیاری از افراد، لکه‌های سفید به‌طور تدریجی بزرگ‌تر می‌شوند و در نواحی دیگر بدن نیز ظاهر می‌شوند. این روند پیشرفت در برخی افراد ممکن است کند باشد و در دیگران سریع‌تر اتفاق بیفتد. از سویی، در برخی موارد، پیسی به طور خودبه‌خود متوقف می‌شود و دیگر گسترش نمی‌یابد.

برای درمان پیسی چه بخوریم؟

با وجودی که درمان قطعی برای بیماری پیسی شناسایی نشده است، همانطور که دکتر احسان عمادی (داروساز) در مقاله نقش ریزمغذی ها در بیماری های خود ایمنی، به صورت علمی توضیح می دهد؛ یک رژیم غذایی متعادل می‌تواند تأثیر زیادی بر سیستم ایمنی، سلامت پوست و بازسازی ملانوسیت‌ها داشته باشد.

مواد مغذی مختلف با دارا بودن نقش آنتی اکسیدانی، ضد التهابی و محافظت کننده از سلول های بدن، می توانند در تعدیل سیستم ایمنی و جلوگیری از تخریب بیشتر ملانوسیت ها مفید باشند و در مقابل کمبود ویتامین ها در پیسی، اگرچه شروع کننده بیماری نیست، اما ممکن است با تاثیرات منفی بر عملکرد سیستم ایمنی، در تشدید بیماری و گسترش آن شرکت داشته باشد؛ لذا شناسایی کمبودهای ویتامینی و برطرف کردن آن ها در مبتلایان توصیه می شود.

در این قسمت با استناد به یافته های علمی موجود، به معرفی فهرستی از بهترین مکمل های غذایی برای پیسی می پردازیم:
 

- ویتامین د3

ویتامین د3 در بیماری های خود ایمنی بسیار مورد توجه قرار گرفته که به خاطر نقش آن در تنظیم سیستم ایمنی می باشد. این ویتامین می‌تواند پاسخ‌های التهابی و خودایمنی را کنترل کرده و از تخریب سلول‌های ملانوسیت جلوگیری کند.

همچنین، ویتامین D به تولید ملانین در پوست کمک می‌کند و در برخی از مطالعات بالینی، به نظر می‌رسد که مکملیاری با این ویتامین می‌تواند در بازگشت رنگ پوست در پیسی تأثیرگذار باشد.

از سویی، مطالعات مختلف نشان داده‌اند که کمبود ویتامین د3 با تشدید علائم پیسی ارتباط داشته است. در نتیجه پایش سطح سرمی این ویتامین و مصرف مکمل آن در صورت نیاز، نه تنها در تمامی افراد مهم است، بلکه در بیماری پیسی اهمیت دو چندان پیدا می کند.
       
ویتامین د3 مگنوم ویتامنیز، با فرموله کردن 2000 واحد بین المللی ویتامین د3، تحت امتیاز مگنوم ویتامینز آمریکا با پروانه ساخت افق تولید دارو پارس در ایران عرضه می شود و در شرایطی که به منظور کمک به تنظیم پاسخ های ایمنی نیاز به دوز بالاتر ویتامین د3 باشد، می تواند استفاده شود.

- ویتامین B12 و اسید فولیک

ویتامین B12 و فولات برای عملکرد طبیعی سلول‌های خون، سیستم عصبی و تولید ملانین ضروری هستند. کمبود این ویتامین‌ها می‌تواند به اختلالات ایمنی و کاهش توانایی پوست در تولید رنگدانه‌ها منجر شود. همچنین، این ویتامین‌ها به تقویت عملکرد سیستم ایمنی کمک می‌کنند.

در مطالعه‌ای که بر روی افراد مبتلا به پیسی انجام شد، مشخص شد که بیشتر این بیماران دچار کمبود ویتامین ب12 و فولات بودند. مصرف این ویتامین‌ها به بهبود وضعیت پوست و کاهش شیوع لکه‌های سفید کمک کرده است.

پس می توان گفت که مکمل ویتامین B12 و اسید فولیک می‌تواند به عنوان بخشی از درمان مکمل برای بیماران مبتلا به پیسی محسوب شود. تنوع زیادی از این محصولات در بازار مکمل ها موجود است و انتخاب بهترین مکمل به دوز هدف و سایر شرایط فرد بستگی دارد.
 

برای مثال؛ متافولیک پلاس ب 12 اکسترا یورویتال تحت لیسانس آلمان و پروانه ساخت شرکت حکیمان طب کار، دارای دوز 1000 میکروگرم فولات به فرم کلسیم ال-متیل فولات و از نظر بیولوژیکی فعال، در کنار 50 میکروگرم ویتامین ب12 می باشد.

همچنین، در صورت کمبود ویتامین ب12 و نیاز به استفاده از دوزهای بالاتر، می توانید از ویال خوراکی ویتامین ب12 فورت ای متعلق به شرکت سمر طب درمان استفاده کنید که علاوه بر این B12، ویتامین های ب1، ب2، ب3، ب6، بیوتین و ال کارنیتین را نیز فرموله کرده است و دارای طعم دلپذیر پرتقالی و مصرف آسان می باشد.

- عناصر معدنی زینک و مس

زینک یکی از مواد معدنی مهم در تقویت سیستم ایمنی و کمک به بازسازی سلول‌های پوستی است. همچنین، زینک به عملکرد صحیح آنزیم‌های مرتبط با تولید ملانین کمک می‌کند. این ماده معدنی ممکن است با مهار فرآیندهای خودایمنی در بدن، به کاهش التهاب و جلوگیری از تخریب سلول‌های ملانوسیت کمک کند.

مس همانطور که دکتر الهه عبدالهی، متخصص فارماکولوژی، در مقاله "درباره مس بیشتر بدانیم" به صورت کامل توضیح داده، هم در فرآیند تولید ملانین نقش داشته و در فعالیت آنزیم تیروزیناز که برای تولید ملانین لازم است، دخالت دارد. در نتیجه، کمبود مس می‌تواند باعث کاهش تولید ملانین و بروز لکه‌های سفید در پوست شود.

از آن جایی که استفاده طولانی مدت از زینک یا دریافت دوز بالای آن ممکن است جذب مس را به عنوان یک عنصر دو ظرفیتی مختل نماید، بهترین کار استفاده از یک مکمل حاوی هر دو ماده معدنی می باشد.

        
اولترا زینک 15 میلی گرم با مس تحت برند شرکت ویتابیوتیکس انگلستان، 15 میلی گرم زینک و 1000 میکروگرم مس رو به طور همزمان فراهم می کنه، ضمن اینکه به واسطه فرمولاسیون فاقد گلوتن، لاکتوز، مخمر، نمک، رنگ مصنوعی و نگهدارنده، التهاب و آلرژی در افراد حساس ایجاد نمی کند.

- سایر مواد مغذی مفید در پیسی؛ بر اساس یافته های علمی

علاوه بر موارد فوق، مطالعات همچنان پیرامون تغذیه در بیماری پیسی ادامه دارد و برخی مطالعات حاکی از این هستند که مصرف ترکیبات فوق نیز می تواند در کنترل علائم و تشدید پیسی کمک کننده باشد:

• اسیدهای چرب امگا-۳

اسیدهای چرب امگا-۳ از جمله EPA و DHA دارای خواص ضدالتهابی هستند و می‌توانند به کاهش التهاب در بدن کمک کنند. این اسیدهای چرب ممکن است به کاهش فعالیت خودایمنی در بیماران مبتلا به پیسی کمک کرده و از پیشرفت بیماری جلوگیری کنند؛ بنابراین استفاده از مکمل های روغن ماهی و امگا3 در این شرایط توصیه می گردد.
 

• آنتی‌اکسیدان‌ ها

مصرف آنتی‌اکسیدان‌ها می‌توانند به کاهش استرس اکسیداتیو کمک کنند. استرس اکسیداتیو نقش مهمی در تخریب سلول‌های ملانوسیت و افزایش آسیب‌های التهابی ایفا می‌کند. این ویتامین‌ها با مهار رادیکال‌های آزاد از آسیب به سلول‌ها جلوگیری می‌کنند و به بهبود سلامت پوست و کاهش شدت پیسی کمک می‌کنند.

مطالعات نشان داده‌اند که ویتامین C و E به کاهش علائم پیسی و جلوگیری از پیشرفت بیماری کمک می‌کنند. همچنین، دریافت مکمل آلفا لیپوئیک اسید به عنوان یک آنتی اکسیدان قوی و بازسازی کننده سایر آنتی اکسیدان ها مانند ویتامین های ای و سی، در تحقیقات بالینی، همراه با درمان‌های دیگر باعث بهبود رنگ پوست در برخی بیماران پیسی شده است.
 

• عصاره گیاه جینکوبیلوبا

گیاه جینکوبیلوبا که غالبا در فرآورده های تقویت کننده حافظه قرار دارد و به این منظور فرموله می شود، به نظر می رسد با کمک به بهبود جریان خون در نواحی مبتلا به پیسی، از تخریب سلول‌های ملانوسیت جلوگیری کرده و احتمالا روند بازسازی پوست و بازگشت رنگ طبیعی آن را تسریع کند.

چه غذاهایی باعث پیسی می شود؟

شواهدی محکمی مبنی بر اینکه تغذیه می تواند شروع کننده بیماری پیسی باشد، در مطالعات علمی وجود ندارد. با این وجود، برخی از مواد غذایی با شاخص التهابی بالا می‌توانند به‌طور غیرمستقیم نقش تسریع‌کننده یا تشدیدکننده بیماری را در مبتلایان به پیسی داشته باشند.

بنابراین، نه تنها مصرف مکمل های غذایی می تواند کمک کننده باشد، بلکه توجه به نکات تغذیه ای و پرهیز از مصرف افراطی برخی ترکیبات بسته به شدت واکنش سیستم ایمنی افراد، باید در نظر گرفته شود.
 

- غذاهای حاوی گلوتن

با وجودی که مصرف گلوتن در همه افراد مشکلی ایجاد نمی کند و به طور مستقیم علت پیسی نیست؛ در برخی از افراد مبتلا به پیسی، مصرف گلوتن ممکن است بر سیستم ایمنی اثر بگذارد و منجر به تشدید علائم بیماری شود. برخی مطالعات نشان داده‌اند که افراد مبتلا به بیماری حساسیت به گلوتن یا سلیاک ممکن است بیشتر در معرض ابتلا به پیسی باشند.
 

- غذاهای حاوی تیروزین

تیروزین یک آمینواسید است که در تولید ملانین (رنگدانه پوست) نقش دارد. مصرف بیش از حد غذاهای حاوی تیروسین، مانند پنیرهای کهنه، شکلات و غذاهای تخمیری، می‌تواند بر تعادل رنگدانه‌های پوست تأثیر بگذارد. در بعضی از افراد مبتلا به پیسی، افزایش یا کاهش شدید در سطح تیروزین در بدن ممکن است به تشدید بیماری منجر شود.
 

- غذاهای تحریک‌کننده سیستم ایمنی

برخی از غذاها که باعث التهاب در بدن می‌شوند، ممکن است تأثیر منفی بر سیستم ایمنی و پیشرفت بیماری پیسی داشته باشند. غذاهای فرآوری‌شده و حاوی سولفور زیاد، پرچرب و به ویژه سرشار از چربی های ترانس، قندهای ساده و انواع رنگ‌های مصنوعی، طعم‌دهنده‌ها و نگهدارنده‌ ممکن است موجب افزایش التهاب در بدن شوند و واکنش‌های ایمنی غیرطبیعی را تحریک کنند.

- محتوای آنتی‌اکسیدانی پایین رژیم

مواد غذایی که فاقد آنتی‌اکسیدان‌ کافی هستند، ممکن است باعث افزایش استرس اکسیداتیو در بدن شوند. استرس اکسیداتیو به تخریب سلول‌ها و تضعیف سیستم ایمنی کمک می‌کند و می‌تواند به‌طور غیرمستقیم روند پیشرفت پیسی را تسریع کند. برای پیشگیری از این موضوع، مهم است که مصرف میوه‌ها و سبزیجات غنی از آنتی‌اکسیدان‌ها افزایش یابد.
 

- غذاهای دارای هورمون‌ و آنتی‌بیوتیک‌

مصرف گوشت‌هایی که حاوی هورمون‌ها یا آنتی‌بیوتیک‌ها هستند، می‌تواند باعث اختلال در سیستم ایمنی شود و بر عملکرد طبیعی بدن تأثیر بگذارد. در برخی از افراد مبتلا به پیسی، این مواد می‌توانند به‌طور غیرمستقیم منجر به تشدید علائم بیماری شوند.

کلام آخر

در پایان، ما در این مقاله از مجله علمی داروکده به طور جامع، علمی و کاربردی به معرفی مهم ترین مکمل های غذایی مفید برای پیسی پرداختیم که می‌تواند به‌عنوان بخشی از یک رویکرد جامع برای مدیریت بیماری و بهبود وضعیت پوست در بیماران مبتلا به پیسی از طریق کاهش التهاب و بهبود عملکرد سلول‌های ملانوسیت کاربرد داشته باشد و به بازگشت رنگ پوست و جلوگیری از پیشرفت بیماری کمک کنند.

با این حال، انتخاب مکمل‌های مناسب و تعیین دوز مصرفی باید بر اساس نیازهای فردی و با مشورت پزشک صورت گیرد. از سویی، داروخانه آنلاین داروکده، دارای طیف گسترده ای از ویتامین ها، مواد معدنی و ترکیبات آنتی اکسیدان است که با اطمینان از ضمانت سلامت، اصالت و کیفیت عرضه می شوند و می توان بسته به شرایط ویژه افراد از فواید آن ها بهره مند شد.

همچنین، تیم علمی داروکده با حضور فعال متخصصان داروسازی و کارشناسان ارشد مشاوره های اختصاصی و کاربردی را به صورت رایگان و تلفنی به شما ارائه می دهد تا بهترین پکیج از مکمل های مورد نیاز را برای خود انتخاب نموده و روش مصرف مناسبی را برای حداکثر استفاده اتخاذ نمایید.

در نهایت، امیدواریم مطالب گردآوری شده در این مقاله برای شما مفید بوده باشد و در صورت هر گونه سوال یا ابهام، می توانید با تیم علمی ما در ارتباط باشید.