
مقایسه تخصصی و علمی گینر و مس گینر کاله بر اساس ترکیبات، نسبت درشتمغذیها و اثرات متابولیک در این مقاله از مجله علمی داروکده.
نویسنده: زهرا رفیعی
تحریریه داروکده
آخرین به روزرسانی:
29 مهر 1405
آیا این مطلب برای شما مفید بود؟
29 مهر 1405
28
مقایسه گینر و مس گینر کاله
در دنیای ورزشهای استقامتی و قدرتی، خصوصا بدنسازی، نقش تغذیه در دستیابی به اهداف عملکردی و ترکیب بدنی انکارناپذیر است. مکملهای افزایش وزن یا گینرها (Gainers)، به عنوان ابزاری برای ایجاد تعادل انرژی مثبت و تأمین نیازهای بالای پروتئینی، محبوبیت گستردهای پیدا کردهاند. شرکت سولیکو کاله دو محصول متمايز تحت عناوین «گینر کاله» و «مس گینر کاله» را به بازار عرضه کرده است که به عنوان یکی از بهترین گینرهای ایرانی بهشمار میروند. این مقاله با رویکردی علمی و با استناد به اصول فیزیولوژی ورزشی، به مقایسه عمیق این دو فرآورده میپردازد. تمرکز اصلی مقاله حاضر بر آنالیز دقیق نسبتهای ماکرونوترینتها، بررسی منابع پروتئینی و کربوهیدراتی، و ارزیابی اثرات متابولیک هر محصول بر سنتز پروتئین عضلانی، بازسازی ذخایر گلیکوژن، و عملکرد سیستم ایمنی است. نتایج این بررسی نشان میدهد که اگرچه هر دو محصول با هدف افزایش وزن و حجم طراحی شدهاند، اما تفاوتهای بنیادین در نسبت پروتئین به کربوهیدرات (۳ به ۱ در برابر ۱.۳ به ۱)، آنها را برای دو گروه متفاوت از ورزشکاران مناسب ساخته است؛ به طوری که گینر کاله بر تأمین انرژی خالص تمرکز دارد، در حالی که مس گینر بر هایپرتروفی عضلانی و تأمین پروتئین باکیفیت تأکید میورزد.

آنچه در این مقاله خواهید خواند:
مدت زمان تقریبی مطالعه: 7 دقیقه
در ترمینولوژی مکملهای ورزشی، واژه «گینر» به دستهای گسترده از فرآوردهها اطلاق میشود که هدف اصلی آنها دستکاری تراز انرژی (Energy Balance) به نفع آنابولیسم است. با این حال، تفکیک دقیق بین گینر افزایش وزن و مس گینر یا گینر حجم بر اساس «نسبت کربوهیدرات به پروتئین انجام میگیرد.
- گینر افزایش وزن: دارای نسبت کربوهیدرات به پروتئین بالا (معمولاً ۳:۱ تا ۵:۱) است. هدف این فرآوردهها ارائه دانسیته کالری بسیار بالا در هر سروینگ است تا افراد دارای تیپ بدنی اکتومورف یا افراد دارای متابولیسم بسیار بالا بتوانند به آسانی به مازاد کالری دست یابند. در این فرمولاسیونها، کربوهیدرات نقش اول را در تأمین انرژی و جلوگیری از سوزانده شدن پروتئین برای تولید انرژی ایفا میکند.
- مس گینر: دارای نسبت کربوهیدرات به پروتئین پایینتر و متعادلتر (معمولاً ۱:۱ تا ۲:۱) است. این مکملها برای ورزشکارانی طراحی شدهاند که مرحله اولیه افزایش وزن پایه را طی کردهاند. در این فرآوردهها، درصد بالاتری از حجم محصول را پروتئین تشکیل میدهد تا نرخ سنتز پروتئین عضلانی حداکثر شده و از ذخیرهسازی اضافی گلوکز به صورت بافت چربی جلوگیری شود.
در میان تمام درشتمغذیها، پروتئینها و کربوهیدراتها نقش محوری را در موفقیت ورزشکاران ایفا میکنند. پروتئینها مسئول ترمیم میکروآسیبهای عضلانی ناشی از تمرین و تحریک رشد (هایپرتروفی) هستند، در حالی که کربوهیدراتها سوخت اصلی برای انجام فعالیتهای فیزیکی و بازسازی ذخایر انرژی عضلات محسوب میشوند. برای بسیاری از ورزشکاران، مانند آنهایی که متابولیسم سریعی دارند، اشتهای ضعیف دارند یا در فاز حجمگیری قرار دارند، دریافت کالری کافی و پروتئین باکیفیت صرفاً از طریق رژیم غذایی کمی دشوار و گاهی غیرممکن است.
در این راستا، صنعت مکملسازی محصولی را تحت عنوان گینر معرفی کرد. گینرها مکملهایی هستند که به طور هدفمند حاوی مقادیر بالایی از کالری، معمولاً ناشی از ترکیبی از کربوهیدراتها و پروتئینها هستند. مکمل گینر در ورزشکاران برای افزایش حجم و در افراد غیر ورزشکاری که با رژیم غذایی وزن نمی گیرند، به منظور یک راه مفید در رسیدن به وزن مطلوب، کاربرد دارد. با این حال، نکته حیاتی که اغلب نادیده گرفته میشود، این است که «همه گینرها یکسان نیستند». کیفیت یک گینر به نسبت اجزای تشکیلدهنده، نوع منبع کربوهیدرات (ساده یا پیچیده)، کیفیت پروتئین (ایزوله، کنسانتره یا هیدرولیز شده) و حضور ریزمغذیها بستگی دارد.
شرکت سولیکو کاله با درک نیازهای متنوع جامعه ورزشی ایران، دو محصول استراتژیک را در بستهبندیهای متنوع به بازار عرضه کرده است. پودر گینر کاله ۱۸۰۰ گرمی و مس گینر کاله ۱۸۰۰ گرمی در کنار بستهبندیهای کوچکتر مانند مس گینر کاله 650 گرمی و گینر کاله 650 گرمی، دست ورزشکاران را برای انتخاب حجم مناسب بر اساس طول دوره تمرینی باز گذاشتهاند. گینر کاله با فرمولاسیونی که نسبت کربوهیدرات به پروتئین ۳ به ۱ را ارائه میدهد، بیشتر بر جنبههای انرژیزایی و افزایش وزن سریع تمرکز دارد. در مقابل، مس گینر کاله با نسبت ۱.۳ به ۱ و محتوای پروتئینی بالاتر، به عنوان یک مکمل تخصصی برای افزایش حجم عضلانی طراحی شده است. این مقاله با تفکیک دقیق ویژگیهای این دو محصول، تلاش میکند تا با زبانی علمی و مستند، راهنمایی جامع جهت انتخاب مناسبترین گزینه بر اساس اهداف فردی ارائه دهد.

برای درک تفاوتهای عملکردی بین گینر و مس گینر، باید ابتدا به بررسی دقیق برچسب تغذیهای و ماهیت شیمیایی اجزای آنها پرداخت. این بخش به تفکیک هر یک از درشتمغذیها و ریزمغذیها در هر محصول را مورد بررسی قرار میدهد.
گینر کاله محصولی است که برای ایجاد یک شوک انرژی به بدن و پر کردن شکاف کالری روزانه طراحی شده است. هر سروینگ استاندارد (۱۲۰ گرم) از این محصول حدود ۴۶۰ کیلوکالری انرژی تأمین میکند که عددی قابل توجه برای یک وعده مکملی است.
کربوهیدراتها (۸۴ گرم): منبع اصلی کربوهیدرات در گینرکاله، مالتودکسترین است. مالتودکسترین یک پلیمر گلوکز است که از هیدرولیز نشاسته به دست میآید. از نظر علمی، مالتودکسترین دارای شاخص گلیسمی (GI) بالاتری نسبت به نشاستههای پیچیده معمولی است اما پایینتر از دکستروز خالص است. این ویژگی باعث میشود که انرژی آن نسبتاً سریع آزاد شود اما باعث افزایش ناگهانی و شدید قند خون (مانند قندهای ساده) نگردد. وجود ۸۴ گرم کربوهیدرات در هر سروینگ، ظرفیت بسیار بالایی برای بازسازی ذخایر گلیکوژن عضلانی و کبدی پس از تمرینات فراهم میکند.
پروتئین (۲۷ گرم): منبع پروتئین در گینر کاله، پروتئین وی کنسانتره است. هر سروینگ ۲۷ گرم پروتئین تأمین میکند. اگرچه این مقدار برای تأمین نیازهای پایه اسیدهای آمینه کافی است، اما در مقایسه با نیازهای ورزشکاران حرفهای در فاز حجمگیری سنگین، در حد متوسط قرار دارد.
چربی (۱.۵ گرم): میزان چربی گینر کاله بسیار ناچیز است که برای جلوگیری از افزایش چربیهای ناخواسته هنگام مصرف کالری بالا هوشمندانه طراحی شده است.
ریزمغذیها: غنیسازی با ویتامینهای گروه (B1, B2, B3, B5, B6, B7, B9, B12) B برای متابولیسم انرژی، ویتامین D و کلسیم برای سلامت استخوان، و ویتامینهای آنتیاکسیدان (C و E) برای مقابله با استرس اکسیداتیو ناشی از تمرین، از نقاط قوت این محصول است.

مس گینر کاله که با نام تجاری «مس کاله پرو» نیز شناخته میشود، نماینده نسل جدیدی از مکملهای افزایش وزن است که بر کیفیت بافت عضلانی تأکید دارند. مس گینر کاله با نسبت کربوهیدرات به پروتئین ۱.۳ به ۱، تعادلی متفاوت را ارائه میدهد.
پروتئین (۴۸ گرم): برجستهترین ویژگی مس گینر، محتوای پروتئینی بالای آن است. هر سروینگ ۱۲۰ گرمی حاوی ۴۸ گرم پروتئین وی کنسانتره است. این مقدار تقریباً ۱.۸ برابر بیشتر از گینر کاله است. از نظر فیزیولوژیک، دریافت ۴۸ گرم پروتئین در یک وعده، مقدار زیادی از اسیدهای آمینه ضروری، خصوصا لوسین، را به جریان خون آزاد میکند که محرک قدرتمندی برای مسیر mTOR و سنتز پروتئین عضلانی محسوب میشود. این مقدار پروتئین برای ورزشکاران با وزن بالا یا تمرینات بسیار شدید ایدهآل است.
کربوهیدراتها (۶۴ گرم): با وجود تمرکز بر پروتئین، مس گینر کربوهیدرات را حذف نکرده است. ۶۴ گرم کربوهیدرات پیچیده (مالتودکسترین) انرژی کافی برای سوخترسانی به تمرین و جلوگیری از استفاده از پروتئین به عنوان سوخت را فراهم میکند. این مقدار کربوهیدرات برای تحریک انسولین کافی است تا جذب اسیدهای آمینه را تسهیل کند، اما آنقدر زیاد نیست که باعث نوسانات شدید انسولین یا افزایش چربی شود.
چربی (۲ گرم): مشابه گینر کاله، میزان چربی بسیار پایین و کنترل شده است.
ریزمغذیها: حضور ویتامین D (170 واحد بینالمللی) و کلسیم در این محصول برای حمایت از انقباض عضلانی و سلامت استخوانها در برابر فشارهای تمرینی سنگین حیاتی است. همچنین ویتامینهای گروه B به تبدیل پروتئینهای دریافتی به بافت عضلانی کمک میکنند.

تفاوت در اعداد و ارقام تغذیهای، مستقیماً به تفاوت در عملکرد فیزیولوژیک بدن منجر میشود. در این بخش، به بررسی نحوه واکنش بدن به هر یک از این فرمولاسیونها میپردازیم:
هدف اصلی بدنسازی، دستیابی به هایپرتروفی یا افزایش اندازه سلولهای عضلانی است. این فرآیند نیازمند تعادل مثبت نیتروژن و سنتز پروتئین بیشتر از تجزیه آن است.
مس گینر کاله: تحقیقات علمی نشان میدهند که برای تحریک حداکثری سنتز پروتئین عضلانی، مصرف حدود ۰.۴ تا ۰.۵۵ گرم پروتئین به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در هر وعده توصیه میشود. برای یک ورزشکار ۸۰ کیلوگرمی، این عدد حدود ۳۲ تا ۴۴ گرم پروتئین است. مس گینر با ارائه ۴۸ گرم پروتئین، به راحتی این آستانه را پوشش میدهد. علاوه بر این، وجود مقادیر بالای لوسین (اسید آمینه شاخهدار) در پروتئین وی، مستقیماً مسیر سیگنالدهی mTOR را فعال کرده که کلید شروع رشد عضله است. بنابراین، مس گینر برای ورزشکارانی که به دنبال حداکثر رشد عضلانی هستند، برتری علمی دارد.
گینر کاله: با ۲۷ گرم پروتئین، این محصول نیز سنتز پروتئین را تحریک میکند و برای افراد مبتدی یا ورزشکارانی که نیازهای پروتئینی آنها بسیار افراطی نیست، کفایت میکند. با این حال، در تمرینات با حجم بسیار بالا، ممکن است مقدار پروتئین این محصول برای جلوگیری کامل از کاتابولیسم (تجزیه عضله) کافی نباشد و نیاز به دریافت پروتئین از منابع غذایی دیگر وجود داشته باشد.
کربوهیدراتها سوخت اصلی تمرینات با شدت بالا هستند. ذخایر گلیکوژن در عضلات و کبد محدود است و پس از تمرینات شدید تخلیه میگردد.
گینر کاله: با ۸۴ گرم کربوهیدرات، این محصول در بازسازی انرژی نقش دارد. مصرف آن پس از تمرین، با افزایش ترشح انسولین، انتقال گلوکز به سلولهای عضلانی را تسریع کرده و ذخایر گلیکوژن را با سرعت بیشتری بازسازی میکند. این ویژگی برای ورزشکارانی که روزانه تمرینات طولانی یا دو جلسه تمرینی دارند، حیاتی است تا برای جلسه بعدی انرژی کافی داشته باشند. همچنین، برای افرادی که «هاردگینر» هستند و خوردن حجم زیادی از کربوهیدراتهای جامد برای آنها دشوار است، گینر کاله راهکاری آسان برای دریافت کالری فراهم میکند.
مس گینر کاله: ۶۴ گرم کربوهیدرات موجود در این محصول برای بازسازی گلیکوژن کافی است اما تمرکز آن بیشتر بر همافزایی با پروتئین است. انسولین ناشی از این مقدار کربوهیدرات، به عنوان یک هورمون آنابولیک، عملکرد پروتئینهای دریافتی را ارتقا میدهد اما بدون ایجاد بار اضافی گلوکز که ممکن است در صورت عدم مصرف، به چربی تبدیل شود.
تمرینات شدید ورزشی استرس فیزیولوژیک ایجاد میکنند که میتواند سیستم ایمنی را به طور موقت تضعیف کند.
نقش پروتئین وی در هر دو محصول: هر دو محصول از پروتئین وی استفاده میکنند که حاوی بیواکتیوهایی مانند لاکتوفرین و ایمونوگلوبولینها است. این ترکیبات دارای خواص آنتیباکتریال و ضدویروسی هستند و میتوانند پاسخ ایمنی بدن را تقویت کنند. با این حال، به دلیل مقدار پروتئین بالاتر در مس گینر، دریافت این ترکیبات ایمنیبخش در آن بیشتر است.
ریزمغذیها: وجود ویتامین D در هر دو محصول، برای تنظیم عملکرد عضلانی و سلامت استخوانها در برابر فشارهای مکانیکی ضروری است. کمبود ویتامین D با ضعف عضلانی و افزایش خطر آسیب مرتبط است. ویتامینهای گروه B نیز در متابولیسم انرژی و کاهش خستگی عصبی نقش دارند.
هر مکملی باید با درک کامل از عوارض احتمالی و نحوه صحیح مصرف همراه باشد تا حداکثر منفعت و کمترین آسیب را به همراه داشته باشد.
یکی از چالشهای رایج در مصرف مکملهای لبنی، عدم تحمل لاکتوز است که باعث نفخ، دلدرد و اسهال میشود. هر دو محصول گینر کاله و مس گینر کاله طبق مشخصات فنی، فاقد لاکتوز هستند. این ویژگی آنها را برای گستردهای از افراد، از جمله آنهایی که عدم تحمل لاکتوز دارند، مناسب میسازد. با این حال، مصرف مقادیر زیاد آنها در یک وعده ممکن است به دلیل حجم بالای مایع و غلظت مواد معدنی، در برخی افراد باعث سنگینی معده شود. توصیه میشود مصرف با دوزهای کمتر شروع شود و به تدریج به دوز کامل برسد.
یک نگرانی رایج در مورد مصرف گینرها، افزایش چربی بدن به جای عضله است.
گینر کاله: به دلیل کالری و کربوهیدرات بالاتر، پتانسیل افزایش چربی در صورت عدم فعالیت بدنی متناسب، بیشتر است. این محصول برای افرادی که تمرینات بسیار سنگین و طولانی دارند یا متابولیسم بسیار سریعی دارند، مناسب است. اگر فردی با فعالیت متوسط از این محصول استفاده کند، مازاد انرژی به بافت چربی تبدیل خواهد شد.
مس گینر کاله: به دلیل نسبت پروتئین بالاتر و کربوهیدرات متعادلتر، این محصول گزینه مناسب برای افزایش حجم است. احتمال افزایش چربی ناخواسته با مصرف مس گینر کمتر است، به شرطی که کالری کل رژیم غذایی کنترل شود.
زمان مصرف مکملها به اندازه کیفیت آنها اهمیت دارد.
گینر کاله: بهترین زمان مصرف، صبح بعد از بیدار شدن (برای شکستن حالت ناشتایی طولانی و تأمین انرژی روز)، ۴۵ دقیقه قبل از تمرین (برای تأمین سوخت) و بلافاصله پس از تمرین (برای شروع ریکاوری) است. در روزهای استراحت، مصرف آن در میان وعدهها میتواند به تأمین کالری روزانه کمک کند.
مس گینر کاله: بهترین زمان مصرف مس گینر کاله، بلافاصله پس از تمرین است. در این زمان، بدن در بالاترین سطح حساسیت به جذب مواد مغذی قرار دارد و دریافت ۴۸ گرم پروتئین به همراه کربوهیدرات، نهایت بهرهوری را در ترمیم عضلات دارد.
لازم به ذکر است که در صورت مصرف بیش از حد، عوارض گینر میتواند شامل ناراحتیهای گوارشی، نفخ و افزایش وزن ناشی از افزایش بافت چربی (بهجای توده عضلانی) باشد.
مقایسه علمی بین «گینر کاله» و «مس گینر کاله» نشان میدهد که این دو محصول اگرچه در یک دسته بندی کلی (مکملهای افزایش وزن) قرار میگیرند، اما فلسفه طراحی و کاربردهای متفاوتی دارند. انتخاب بین این دو نباید تصادفی باشد، بلکه باید بر اساس نیازهای بیوشیمیایی بدن، اهداف ورزشی و سبک زندگی فرد انجام شود.
گینر کاله با نسبت ۳ به ۱ برای افرادی که به دنبال افزایش وزن سریع هستند، کالری زیادی در طول روز میسوزانند و در دریافت حجم کافی غذای جامد ناتوانند، بهترین انتخاب است. این مکمل با تأمین انرژی فراوان، اجازه میدهد تا ورزشکاران با شدت بالا تمرین کنند و ذخایر گلیکوژن خود را همیشه پر نگه دارند.
از سوی دیگر، مس گینر کاله با نسبت ۱.۳ به ۱ و محتوای ۴۸ گرم پروتئین، محصولی برای عضله سازی است. این مکمل برای ورزشکارانی که کیفیت عضله برای آنها اولویت دارد و میخواهند افزایش حجم را با حداقل افزایش چربی همراه کنند، طراحی شده است. مس گینر با تأمین آستانههای بالای پروتئین، تضمین میکند که مواد اولیه لازم برای ترمیم و رشد عضلات همیشه در دسترس هستند.

بهطور خلاصه، گینر کاله محصولی انرژیزا برای افزایش وزن و پر کردن سریع ذخایر گلیکوژن است، در حالی که مس گینر کاله یک مکمل تخصصی برای هایپرتروفی عضلانی و حجمگیری کیفی محسوب میشود. اگر نرخ متابولیسم بسیار بالایی دارید و افزایش وزن اولویت اول شماست، گینر کاله را انتخاب کنید؛ اما اگر به دنبال رشد عضلانی بدون افزایش چربی ناخواسته هستید، مس گینر کاله گزینه بهتری است. حتماً دوز مصرفی را بر اساس شدت تمرین و نیاز روزانه کالری خود تنظیم کنید.
برای اطلاع از قیمت گینر و مس گینر کاله میتوانید به وب سایت داروکده مراجعه کنید. داروخانه آنلاین داروکده، که با سابقه درخشان فعالیت از سال ۱۳۸۸ بهعنوان نخستین و بزرگترین داروخانه آنلاین ایران شناخته میشود، با کسب مجوز از معاونت غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی ایران و نماد اعتماد الکترونیکی پنجستاره از وزارت صنعت، معدن و تجارت، جایگاهی ممتاز و مورد اعتماد در عرضه محصولات سلامتمحور غیر دارویی کسب کرده است.
داروکده با تکیه بر تیم علمی متخصص متشکل از داروسازان و کارشناسان ارشد تغذیه، مجله علمی داروکده را به عنوان منبعی قابلاعتماد برای ارتقای آگاهی عمومی راهاندازی نموده است. مجله داروکده با انتشار مستمر مقالات کاربردی و دقیق، که مبتنی بر جدیدترین پژوهشهای علمی جهانی هستند، اطلاعات جامعی از بررسی تخصصی مکملهای غذایی تا ارائه راهکارهای موثر برای بهبود سبک زندگی را در اختیار مخاطبان قرار میدهد تا در مسیر انتخابهای آگاهانه در حوزه سلامت هدایت شوند.
این مقاله هم به عنوان بخشی از مجله علمی داروکده، به منظور ارائه یک مقایسه بین مکمل گینر و مس گینر کاله نگارش شده تا با دید بازتری در خصوص تهیه این محصولات اقدام نمایید.
امید داریم که از مطالب فوق، نهایت استفاده را برده باشید و در صورت داشتن هرگونه سوال یا تمایل به بیان تجربیات خود، با تیم علمی داروکده در ارتباط باشید.
:References
Jäger R, Kerksick CM, Campbell BI, Cribb PJ, Wells SD, Skwiat TM, Purpura M, Ziegenfuss TN, Ferrando AA, Arent SM, Smith-Ryan AE, Stout JR, Arciero PJ, Ormsbee MJ, Taylor LW, Wilborn CD, Kalman DS, Kreider RB, Willoughby DS, Hoffman JR, Krzykowski JL, Antonio J. International Society of Sports Nutrition Position Stand: protein and exercise. J Int Soc Sports Nutr. 2017 Jun 20;14:20
Witard OC, Jackman SR, Breen L, Smith K, Selby A, Tipton KD. Myofibrillar muscle protein synthesis rates subsequent to a meal in response to increasing doses of whey protein at rest and after resistance exercise. Am J Clin Nutr. 2014 Jan;99(1):86-95
Macnaughton LS, Wardle SL, Witard OC, McGlory C, Hamilton DL, Jeromson S, Lawrence CE, Wallis GA, Tipton KD. The response of muscle protein synthesis following whole-body resistance exercise is greater following 40 g than 20 g of ingested whey protein. Physiol Rep. 2016 Aug;4(15):e12893
Morton RW, Murphy KT, McKellar SR, Schoenfeld BJ, Henselmans M, Helms E, Aragon AA, Devries MC, Banfield L, Krieger JW, Phillips SM. A systematic review, meta-analysis and meta-regression of the effect of protein supplementation on resistance training-induced gains in muscle mass and strength in healthy adults. Br J Sports Med. 2018 Mar;52(6):376-384
Macnaughton LS, Wardle SL, Witard OC, McGlory C, Hamilton DL, Jeromson S, Lawrence CE, Wallis GA, Tipton KD. The response of muscle protein synthesis following whole-body resistance exercise is greater following 40 g than 20 g of ingested whey protein. Physiol Rep. 2016 Aug;4(15):e12893
Walsh NP. Nutrition and Athlete Immune Health: New Perspectives on an Old Paradigm. Sports Med. 2019 Dec;49(Suppl 2):153-168
مشخصات فنی و برچسب تغذیهای محصولات «گینر کاله» و «مس گینر کاله»، شرکت سولیکو کاله
پرسش و پاسخ
ثبت دیدگاه
پیام به صورت ناشناس ثبت گردد
پیام به صورت خصوصی ثبت گردد
منابع:
مقالات مرتبط
مجله داروکده یک مجله اینترنتی است که شما را در امر آشنایی، تهیه و مصرف صحیح محصولات سلامت محور یاری میرساند.
استفاده از مطالب مجله داروکده فقط برای مقاصد غیرتجاری و با ذکر منبع و درج لینک بلامانع است . کلیه حقوق این مجله به وب سایت داروکده تعلق دارد