
این مقاله از مجله علمی داروکده با رویکردی علمی و به زبانی ساده، به بررسی اهمیت ویتامین دی، علائم کمبود آن و راهنمای جامع برای انتخاب بهترین شربت ویتامین دی برای کودکان میپردازد.
نویسنده: پرستو پاسبان
تحریریه داروکده
آخرین به روزرسانی:
16 خرداد 1405
آیا این مطلب برای شما مفید بود؟
16 خرداد 1405
7
بهترین شربت ویتامین دی برای کودکان
ویتامین دی، یکی از حیاتیترین ریزمغذیها برای بدن انسان، بهویژه در دوران کودکی است. این ویتامین که اغلب "ویتامین آفتاب" نامیده میشود، نقشی کلیدی در رشد و توسعه استخوانها، دندانها و سیستم ایمنی بدن ایفا میکند. با وجود اینکه بدن قادر به تولید این ویتامین در معرض نور خورشید است، شیوه زندگی مدرن، کمبود فضاهای باز و استفاده از کرمهای ضد آفتاب باعث شده است که کمبود ویتامین دی به یکی از شایعترین مشکلات تغذیهای در میان کودکان در سراسر جهان، از جمله کشورمان ایران، تبدیل شود.
این مقاله از مجله علمی داروکده با رویکردی علمی و به زبانی ساده، به بررسی اهمیت ویتامین دی، علائم کمبود آن و راهنمای جامع برای انتخاب بهترین شربت ویتامین دی برای کودکان میپردازد تا والدین بتوانند با آگاهی کامل، سلامت آینده فرزندانشان را تضمین کنند.
آنچه در این مقاله خواهید خواند:
مدت زمان تقریبی مطالعه: ۷ دقیقه
دوران کودکی، دوران طلایی رشد و تکامل است. در این سالها، استخوانهای کودک با سرعت زیادی رشد میکنند و تراکم معدنی استخوان شکل میگیرد. در میان ویتامینهای ضروری برای کودکان، ویتامین D برای جذب کلسیم و فسفر در روده کوچک لازم است. بدون این ویتامین، بدن کودک نمیتواند از کلسیم موجود در غذاها استفاده کند، حتی اگر رژیم غذایی او سرشار از لبنیات باشد. این امر میتواند منجر به نرمی استخوان در کودکان شود که با دردهای استخوانی، تاخیر در راه رفتن و تغییر شکل استخوانها (مانند پاهای قوسدار) همراه است.
علاوه بر سلامت استخوانها، تحقیقات علمی متعددی نشان دادهاند که ویتامین D بر سیستم ایمنی بدن تاثیر عمیقی دارد. سطح کافی این ویتامین میتواند از کودکان در برابر عفونتهای تنفسی، آنفولانزا و سرماخوردگی محافظت کند. همچنین، مطالعات جدیدی به ارتباط بین ویتامین دی و پیشگیری از بیماریهای خودایمنی و دیابت نوع ۱ در کودکان اشاره دارند. بنابراین، تامین ویتامین دی کافی تنها یک توصیه ساده نیست، بلکه ضرورتی برای سلامت بلندمدت کودک است.
برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد ویتامین D، پیشنهاد میشود ویدیوی "همه چیز درباره ویتامین D" که در دو بخش توسط دکتر کوشا شهیدی (داروساز) در مجله علمی داروکده منتشر شده است را مشاهده نمایید.
اگرچه نقش ویتامین دی در سلامت استخوانها و پیشگیری از نرمی استخوان شناختهشدهترین خواص آن است، اما تحقیقات پزشکی مدرن نشان دادهاند که این ویتامین در واقع یک هورمون استروئیدی است که گیرندههای آن در تقریباً تمام سلولهای بدن وجود دارد. در ادامه به مهمترین خواص ویتامین دی برای کودکان میپردازیم:
یکی از مهمترین خواص ویتامین دی، نقش تنظیمی آن بر سیستم ایمنی است. ویتامین دی باعث تحریک تولید پپتیدهای آنتیمیکروبی میشود که به عنوان آنتیبیوتیکهای طبیعی بدن عمل کرده و با باکتریها و ویروسها مبارزه میکنند. مطالعات متعددی نشان دادهاند که کمبود ویتامین دی در کودکان دارند، کمتر به عفونتهای دستگاه تنفسی فوقانی (سرماخوردگی، آنفولانزا)، عفونتهای گوش و گلو درد مبتلا میشوند. همچنین، این ویتامین در کاهش شدت حملات آسم و پیشگیری از آلرژیهای فصلی نقش مفیدی ایفا میکند.
دیابت نوع ۱ یک بیماری خودایمنی است که در آن سیستم ایمنی بدن به اشتباه سلولهای تولیدکننده انسولین در پانکراس را تخریب میکند. شواهد علمی رو به رشدی وجود دارد که نشان میدهد کمبود ویتامین دی در دوران کودکی و نوزادی میتواند خطر ابتلا به دیابت نوع ۱ را در آینده افزایش دهد. مصرف کافی ویتامین دی در نوزادی و کودکی با تنظیم پاسخ ایمنی بدن و جلوگیری از حملات خودایمنی، میتواند به عنوان یک عامل محافظتی در برابر این بیماری مزمن عمل کند.
ویتامین دی در مغز نقش مهمی در توسعه نورونها و حفاظت از بافت عصبی ایفا میکند. گیرندههای ویتامین دی در نواحی مختلف مغز که با تنظیم خلق و خو مرتبط هستند، یافت شدهاند. کمبود این ویتامین در کودکان و نوجوانان با افزایش خطر ابتلا به افسردگی، اضطراب و اختلالات خلقی مرتبط دانسته شده است. مکملیاری مناسب میتواند به بهبود خلق و خو، افزایش تمرکز و بهبود عملکرد تحصیلی کمک کند.
ویتامین دی با افزایش جذب کلسیم و فسفر، نه تنها به استخوانها بلکه به مینای دندانها نیز استحکام میبخشد. کودکانی که سطح ویتامین دی کافی دارند، دندانهای مقاومتری در برابر پوسیدگی دارند و رشد فک و دندانهای آنها بهتر صورت میگیرد. این ویتامین همچنین در سلامت لثهها و پیشگیری از بیماریهای التهابی دهان مفید است.
ویتامین دی با تاثیر بر هورمونهای رشد و متابولیسم استخوان، نقش مستقیمی در رسیدن کودک به پتانسیل رشدی نهایی خود دارد. کمبود مزمن این ویتامین میتواند منجر به کوتاهی قد و ناهنجاریهای اسکلتی شود. همچنین، شواهدی وجود دارد که نشان میدهد ویتامین دی در تنظیم شروع بلوغ و سلامت هورمونی در نوجوانی نقش دارد.
اگرچه بیماریهای قلبی معمولاً در بزرگسالی بروز میکنند، اما ریشههای آن در کودکی شکل میگیرد. ویتامین دی با کنترل فشار خون و کاهش التهاب مزمن در بدن، میتواند سلامت عروق را از کودکی تضمین کند و خطر بیماریهای قلبی-عروقی در آینده را کاهش دهد.
در مجموع، ویتامین دی یک ریزمغذی ضروری است که نقشی چندوجهی در سلامت کودکان ایفا میکند. رعایت دوزهای استاندارد (۴۰۰ واحد برای زیر یک سال و ۶۰۰ واحد برای بالای یک سال) و افزایش دوز تحت نظر پزشک در شرایط خاص، کلید طلایی برای بهرهمندی از تمام خواص این ویتامین است. از تقویت سیستم ایمنی و پیشگیری از عفونتهای فصلی گرفته تا حمایت از سلامت روان و استحکام دندانها، ویتامین دی ستون اصلی سلامت کودک است. والدین با آگاهی از این دوزها و خواص و انتخاب یک شربت باکیفیت، میتوانند با اطمینان خاطر، مسیر رشد و سلامت فرزندان خود را هموار کنند.
نیاز روزانه ویتامین D در کودکان بستگی به سن آنها دارد و معمولاً توسط نهادهایی مثل آکادمی پزشکی کودکان آمریکا و سازمان بهداشت جهانی (WHO) توصیه میشود:
این مقدار برای کمک به پیشگیری از کمبود ویتامین D و حفظ سلامت استخوانها و رشد طبیعی توصیه میشود؛ در صورت کمبود شدید ویتامین D، مقدار تجویز شده توسط پزشک ممکن است بالاتر از این مقادیر باشد.
تشخیص کمبود ویتامین دی در کودکان همیشه آسان نیست، زیرا علائم آن ممکن است تدریجی و مبهم باشند. با این حال، والدین باید نسبت به نشانههای زیر هوشیار باشند:
اگرچه ویتامین دی در برخی مواد غذایی مانند ماهیهای چرب (سالمون، تن ماهی)، زرده تخممرغ و برخی قارچها یافت میشود و همچنین بدن در برابر آفتاب آن را میسازد، اما تامین دوز روزانه مورد نیاز کودک (معمولاً ۴۰۰ واحد بینالمللی ویتامین دی برای نوزادان و ۶۰۰ واحد برای کودکان) تنها از طریق غذا و نور خورشید بسیار دشوار است. به همین دلیل، پزشکان اطفال در سراسر جهان مصرف شربت مکمل ویتامین دی برای کودکان را از دوران نوزادی توصیه میکنند.
در میان اشکال مختلف دارویی (قرص، کپسول، قطره و شربت)، شربت ویتامین دی برای کودکان یکی از محبوبترین و پرکاربردترین گزینهها است. دلایل این محبوبیت عبارتند از:
شربت کلسیم و ویتامین دی برای کودکان یک مکمل غذایی است که به منظور جلوگیری و کمک به بهبود کمبود کلسیم ویتامین D استفاده میشود. ویتامین D نقشی حیاتی در تنظیم متابولیسم کلسیم و فسفر دارد و به جذب بهتر کلسیم از دستگاه گوارش کمک میکند. شربت ویتامین D و کلسیم به دلیل فرم مایع، جذب سریعتر و مصرف آسانتر به ویژه برای کودکان و افرادی که مشکلات بلع دارند، مناسب است.
کلسیم موجود در این شربت عنصر اصلی تشکیلدهنده استخوانها و دندانها است و علاوه بر نقش ساختاری، در عملکرد سیستم عصبی، انقباض عضلات و لخته شدن خون نیز مفید است. ترکیب ویتامین D و کلسیم در یک شربت باعث میشود که کلسیم مصرفی به شکل مؤثرتری جذب بدن شود و کمبودهای تغذیهای سریعتر جبران گردد. این مکمل با توجه به سن، وضعیت سلامت و نیازهای تغذیهای کودک مصرف میشود تا از بروز عوارض ناشی از مصرف بیش از حد کلسیم یا ویتامین D جلوگیری شود.
برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد کلسیم و خواص آن، مشاهده ویدیوی "همه چیز در مورد کلسیم" که در دو بخش توسط دکتر الهه عبدالهی (داروساز) در مجله علمی داروکده منتشر شده است؛ خالی از لطف نیست.
هنگام انتخاب یک شربت ویتامین دی در داروخانه، والدین با گزینههای متعددی روبرو میشوند. برای انتخاب بهترین گزینه، باید به فاکتورهای علمی و کیفی زیر توجه ویژهای داشت:
این مهمترین فاکتور در انتخاب بهترین شربت ویتامین دی برای کودکان است. ویتامین دی در دو فرم D2 (ارگوکالسیفرول) و D3 (کلکسیفرول) وجود دارد. تحقیقات نشان دادهاند که ویتامین D3 در افزایش سطح ویتامین دی خون بسیار موثرتر از D2 عمل میکند. D3 فرمی است که به طور طبیعی در پوست انسان در اثر تابش نور خورشید تولید میشود و جذب و ماندگاری آن در بدن بالاتر است. بنابراین، پیشنهاد میشود شربتی را انتخاب کنید که بر روی برچسب آن "ویتامین D3 " درج شده باشد.
ویتامین دی یک ویتامین محلول در چربی است، به این معنی که برای جذب مناسب در روده، نیاز به حضور چربی دارد. بهترین شربتهای ویتامین دی آنهایی هستند که در یک حامل روغنی باکیفیت(مانند روغن زیتون، روغن نارگیل یا روغن MCT) حل شده باشند. این روغنها نه تنها جذب ویتامین را افزایش میدهند، بلکه خود دارای خواص ضدالتهابی هستند.
کودکان سیستم گوارش حساسی دارند. بهترین شربت باید فاقد رنگهای مصنوعی، طعمدهندههای مصنوعی، شکر اضافه، گلوتن و مواد نگهدارنده مضر مانند پارابن باشد. برخی شربتها برای شیرین کردن از شیرینکنندههای مصنوعی استفاده میکنند که برای سلامت دندانها و متابولیسم کودک مناسب نیستند. طعمدهندههای طبیعی، گزینههای بهتری هستند.
برندهای معتبر معمولاً محصولات خود را در آزمایشگاههای مستقل تست میکنند تا از عدم وجود فلزات سنگین (مانند جیوه و سرب) و آلایندههای میکروبی اطمینان حاصل کنند. هنگام خرید، به نشانهای استاندارد و تاییدیههای وزارت بهداشت روی بستهبندی دقت کنید.
شربتها با غلظتهای مختلفی عرضه میشوند. برای کودکان، شربتهایی که دوزبندی راحتتری دارند (مثلاً هر ۱ میلیلیتر حاوی ۴۰۰ یا ۱۰۰۰ واحد) مناسبترند تا والدین بتوانند به راحتی دوز تجویز شده توسط پزشک را دقیقاً اندازهگیری کنند.
در ادامه با توجه به اطلاعات ذکر شده، قصد داریم بهترین شربت ویتامین دی برای کودکان و مزایای هر یک از آنها را ارائه دهیم تا همراهان مجله علمی داروکده با دیدی جامع و کامل، مکملی مناسب برای فرزندان خود انتخاب کنند.
ویتامین D3 پدیابست یک مکمل تغذیهای دارویی به صورت قطره است که به منظور تأمین نیاز و کمک به پیشگیری از کمبود ویتامین D در نوزادان و کودکان مورد استفاده قرار میگیرد. این قطره حاوی ۱۰۰۰ واحد بینالمللی ویتامین D در هر میلیلیتر بوده و علاوه بر تسهیل جذب گوارشی کلسیم و فسفر، در تقویت سیستم ایمنی بدن نیز دارای اثرات مفیدی است.
قطره ویتامین D3 پدیابست فاقد گلوتن و الکل بوده و با طعم کارامل طراحی شده تا پذیرش آن برای کودکان آسانتر باشد. این محصول همراه با سرنگ مدرج عرضه میشود تا مصرف دقیق و راحت آن ممکن گردد. قطره ویتامین D3 پدیابست یکی نمونههای بهترین شربت ویتامین دی خارجی برای کودکان است که در بطریهای شیشهای 30 میلیلیتری با قطرهچکان ارائه شده و تحت لیسانس پدوریفمپ پرتغال، با پروانه ساخت شرکت کیان سلامت پایدار توسط شرکت داروسازی الحاوی در ایران تولید میگردد.
شربت دی لیپوزومال یک مکمل تغذیهای است که هر ۵ میلیلیتر آن حاوی ۱۰۰۰ واحد بینالمللی (۲۵ میکروگرم) ویتامین D3 میباشد. این فرآورده بهترین شربت برای کمبود ویتامین دی کودکان، حفظ سلامت استخوانها و دندانها، افزایش جذب کلسیم، بهبود مینرالیزاسیون استخوان و کمک به پیشگیری از پوکی استخوان است. همچنین، این محصول در بهبود هیپوفسفاتمی خانوادگی، نرمی استخوان و راشیتیسم که ناشی از اختلال در جذب یا پردازش ویتامین D است، کاربرد دارد.
شربت دی لیپوزومال با طعم پرتقال در بطری پلاستیکی ۱۵۰ میلیلیتری توسط شرکت فناوران وندا فارمد تولید میشود و فاقد گلوتن، شکر، سویا، تخممرغ و لاکتوز بوده و همچنین غیرتراریخته است. بهدلیل ساختار لیپوزومی، این شربت از جذب گوارشی و پایداری بالاتری برخوردار است و کارایی ویتامین D موجود در آن را افزایش میدهد.
شربت نیو کلسیم سافت، بهترین شربت کلسیم و ویتامین دی برای کودکان، یک مکمل کلسیم دی با کیفیت است که به منظور حمایت از سلامت استخوانها و تقویت فرآیند رشد کودکان طراحی شده است. این شربت حاوی کلسیم، زینک، ویتامین D و منیزیم میباشد و با نام شربت کلسیم آپوویتال نیز شناخته میشود. شربت ویتامین کودکان خارجی نیو کلسیم سافت در بطریهای شیشهای ۲۰۰ میلیلیتری و تحت لیسانس شرکت آپوویتال آلمان، توسط شرکت سمر طب درمان تولید میگردد. مصرف این مکمل برای کودکان بالای ۴ سال و همچنین بزرگسالان مناسب است.
برای اینکه شربت ویتامین دی بیشترین تاثیر را داشته باشد، باید نکات زیر رعایت شود:
پاسخ به سوالات متداول والدین
1- آیا امکان مسمومیت با ویتامین دی برای کودکان وجود دارد؟
بله، ویتامین دی یک ویتامین محلول در چربی است و در بدن ذخیره میشود. مصرف دوزهای بسیار بالا بدون نظارت پزشک میتواند منجر به مسمومیت و افزایش سطح کلسیم خون شود. اما اگر والدین دوز استاندارد توصیه شده توسط پزشک یا متخصص اطفال، معمولاً ۴۰۰ واحد برای نوزادان تا یک سال و ۶۰۰ واحد برای کودکان بزرگتر) را رعایت کنند، مصرف شربت کاملاً ایمن و بیخطر است.
2- آیا کودک من در تابستان هم به شربت نیاز دارد؟
بسیاری از والدین تصور میکنند که در فصل تابستان و با افزایش آفتاب، نیازی به مکمل نیست. اما واقعیت این است که در بسیاری از شهرها و بهویژه در ساعات اوج تابش، والدین به دلیل نگرانی از سوختگی پوست کودک، از کرم ضد آفتاب استفاده میکنند که مانع تولید ویتامین دی در پوست میشود. همچنین، آلودگی هوا و سبک زندگی آپارتماننشینی نیز موثر هستند. بنابراین، پزشکان توصیه میکنند که مصرف مکمل ویتامین دی در تمام فصول سال، حتی تابستان، ادامه یابد.
3- تفاوت شربت و قطره ویتامین دی چیست؟
قطرههای ویتامین دی معمولاً غلظت بالایی دارند و برای نوزادان تازه متولد شده طراحی شدهاند که دوز مورد نیازشان کم است. شربتها حجم بیشتری دارند و برای کودکانی که طعمهای متنوع را ترجیح میدهند و دوز بالاتری نیاز دارند، مناسبتر هستند.
با توجه به این که دریافت میزان کافی ویتامین دی از طریق رژیم غذایی امری دشوار است، استفاده از مکمل ویتامین D یک روش مناسب برای کودکان محسوب میشود.
انتخاب بهترین شربت ویتامین دی برای کودکان، تصمیمی نیست که تنها بر اساس تبلیغات یا قیمت گرفته شود. این انتخاب باید بر اساس دانش علمی، کیفیت مواد اولیه، نوع ویتامین و سلامت افزودنیها و سایر ترکیبات باشد. ویتامین D سرمایهای برای سلامت استخوانها و ایمنی کودک شما در آینده است. با انتخاب یک شربت باکیفیت و استاندارد که مجوزهای بهداشتی رسمی را دارد و فاقد مواد مضر است، و همچنین با رعایت دستور مصرف پزشک، میتوان اطمینان حاصل کرد که فرزندتان در مسیر رشدی سالم و محکم قدم برمیدارد. سلامت کودکان، آیندهسازان فردای ماست و مراقبت از تغذیه آنها، نخستین گام در ساخت جامعهای سالم و پویا است.
پیشنهاد میشود به منظور خرید شربت ویتامین دی برای کودکان و سایر مکملهای تقویت رشد کودکان، به داروخانههای معتبر مانند داروخانه آنلاین داروکده مراجعه نمایید.
تیم علمی داروکده، متشکل از متخصصین داروسازی و کارشناسان ارشد تغذیه، علاوه بر مشاوره تلفنی تخصصی رایگان در خصوص مکملهای مختلف، متون علمی متعددی را به تحریر در میآورند تا اطلاعات عموم مردم جامعه را در حوزه سلامت افزایش دهند.
همچنین میتوانید هر گونه سوال یا ابهام خود را در شربت مورد ویتامین دی و بهترین زمان مصرف قطره ویتامین دی برای کودکان در بخش پرسش و پاسخ این مقاله مطرح نمایید تا تیم علمی داروکده در اسرع وقت، پاسخگوی شما عزیزان باشند.
منابع
1. Mailhot G, White JH. Vitamin D and immunity in infants and children. Nutrients. 2020 Apr 27;12(5):1233.
2. Taylor SN. Vitamin D in toddlers, preschool children, and adolescents. Annals of Nutrition and Metabolism. 2020 Nov 27;76(Suppl. 2):30-41.
3. Andıran N, Celik N, Akca H, Doğan G. Vitamin D deficiency in children and adolescents. Journal of clinical research in pediatric endocrinology. 2012 Mar 8;4(1):25.
4. Shin YH, Shin HJ, Lee YJ. Vitamin D status and childhood health. Korean journal of pediatrics. 2013 Oct 31;56(10):417.
5. Lamberg-Allardt C. Vitamin D in children and adolescents. Scandinavian Journal of Clinical and Laboratory Investigation. 2012 Apr 1;72(sup243):124-8.
6. Föcker M, Antel J, Ring S, Hahn D, Kanal Ö, Öztürk D, Hebebrand J, Libuda L. Vitamin D and mental health in children and adolescents. European child & adolescent psychiatry. 2017 Sep;26(9):1043-66.
7. Gou H, Wang Y, Liu Y, Peng C, He W, Sun X. Efficacy of vitamin D supplementation on child and adolescent overweight/obesity: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. European journal of pediatrics. 2023 Jan;182(1):255-64.
8. Bouftas F, DeVries C. Vitamin D and pediatric bone health: Important information and considerations for the pediatric orthopaedic surgeon. Journal of the Pediatric Orthopaedic Society of North America. 2024 May 1;7:100042.
پرسش و پاسخ
ثبت دیدگاه
پیام به صورت ناشناس ثبت گردد
پیام به صورت خصوصی ثبت گردد
منابع:
مقالات مرتبط
مجله داروکده یک مجله اینترنتی است که شما را در امر آشنایی، تهیه و مصرف صحیح محصولات سلامت محور یاری میرساند.
استفاده از مطالب مجله داروکده فقط برای مقاصد غیرتجاری و با ذکر منبع و درج لینک بلامانع است . کلیه حقوق این مجله به وب سایت داروکده تعلق دارد