مراقبت از پوست در بیماران دیابتی

زندگی با دیابت تنها به کنترل قند خون محدود نمی‌شود؛ بلکه نیاز به یک رویکرد جامع برای حفظ سلامت بدن دارد؛ از جمله مراقبت از پوست. بسیاری از افراد نمی‌دانند که دیابت می‌تواند تأثیر قابل‌توجهی بر سلامت پوست بگذارد و باعث خشکی، خارش، عفونت و حتی زخم‌های پوستی، به ‌ویژه در ناحیه پا شود.

برای افرادی که با این بیماری مزمن زندگی می‌کنند، مراقبت از پوست فقط جنبه زیبایی ندارد؛ بلکه اقدامی پیشگیرانه، درمانی و حتی حیاتی است.

در این مقاله به اهمیت مراقبت از پوست در بیماران دیابتی، شایع‌ترین مشکلات پوستی، روش‌های درمان و پیشگیری از آنها و همچنین بهترین روتین‌ها و محصولات روزانه برای داشتن پوستی سالم و مقاوم خواهیم پرداخت. با ما همراه باشید!
 

آنچه در این مقاله می خوانید:

• تأثیر دیابت بر پوست
• مشکلات پوستی افراد دیابتی
• روتین مراقبت از پوست در بیماری دیابت
• بهترین ترکیبات مراقبت از پوست در دیابت
• مراقبت از پوست پا در بیماران دیابتی؛ اولویت غیرقابل چشم‌پوشی
• محصولات پیشنهادی برای مراقبت از پوست در افراد دیابتی
• نکات سبک زندگی برای حفظ سلامت پوست بیماران دیابتی

مدت زمان تقریبی مطالعه: 8 دقیقه
 

تأثیر دیابت بر پوست

دیابت می‌تواند از جنبه‌های مختلف بر سلامت پوست تأثیر بگذارد. بالا بودن مداوم قند خون باعث اختلال در گردش خون، عملکرد اعصاب و سیستم ایمنی بدن می‌شود؛ و همین عوامل در کنار هم زمینه‌ساز بسیاری از بیماریهای پوستی دیابتی ها هستند.

1. ضعف در گردش خون

وقتی سطح قند خون برای مدت طولانی بالا بماند، رگ‌های خونی باریک‌تر می‌شوند و در نتیجه اکسیژن و مواد مغذی به اندازه کافی به پوست نمی‌رسند. این موضوع خشکی، نازکی پوست و کندی روند ترمیم زخم‌ها یا تحریکات پوستی را به دنبال دارد.
 

۲. آسیب به اعصاب (نوروپاتی دیابتی)

دیابت می‌تواند به اعصاب محیطی به‌ ویژه در دست‌ها و پاها آسیب بزند. در این حالت، فرد حساسیت کمتری نسبت به درد یا زخم داشته و ممکن است خراش‌ها یا تاول‌های کوچک را متوجه نشود. همین زخم‌های جزئی اگر درمان نشوند، می‌توانند به عفونت یا زخم‌های عمیق‌تر تبدیل گردند.
 

۳. تضعیف سیستم ایمنی بدن

قند خون بالا، عملکرد سیستم ایمنی را کاهش می‌دهد و بدن را در برابر عفونت‌های قارچی و باکتریایی آسیب‌پذیرتر می‌کند. در نتیجه، حتی یک بریدگی یا التهاب ساده می‌تواند دیرتر بهبود پیدا کند یا عفونی شود.
 

۴. از دست دادن رطوبت پوست

دیابت توانایی پوست در حفظ رطوبت طبیعی خود را مختل می‌کند. به همین دلیل، بسیاری از بیماران دیابتی دچار خشکی مزمن، پوسته‌ریزی، ترک و خارش می‌شوند. اگر این وضعیت کنترل نشود، ممکن است به التهاب یا عفونت‌های پوستی منجر شود.

نکته : طبق گزارش انجمن دیابت آمریکا (ADA)، حدود ۳۳٪ از افراد مبتلا به دیابت در طول زندگی خود حداقل یک نوع اختلال پوستی را تجربه می‌کنند.

در نتیجه، آگاهی از این تغییرات و توجه مداوم به پوست بیماران دیابتی نه ‌تنها جنبه مراقبتی دارد، بلکه بخشی از درمان و پیشگیری از عوارض جدی‌تر محسوب می‌شود.
 

مشکلات پوستی افراد دیابتی

افراد مبتلا به دیابت بیشتر از دیگران مستعد ابتلا به مشکلات پوستی هستند. ارتباط بین دیابت و بیماری پوستی به‌ ویژه در نواحی خشک و حساس بدن بسیار قوی است و بی‌توجهی به آن می‌تواند زمینه‌ساز بروز زخم یا عفونت شود.

در ادامه مطلب با رایج‌ترین آنها آشنا می‌شویم:

1.خارش و خشکی پوست در دیابت

خشکی پوست در دیابت معمولاً به دلیل کمبود آب در بدن و کاهش فعالیت غدد چربی به وجود می‌آید. این وضعیت باعث خارش، پوسته‌ریزی و ترک‌خوردگی پوست می‌شود و اگر ادامه پیدا کند، می‌تواند منجر به عفونت‌های پوستی گردد. برای پیشگیری، استفاده منظم از کرم‌های مرطوب‌کننده و نوشیدن آب کافی بسیار مهم است.

خارش در بیماران دیابتی اغلب به دلیل خشکی پوست، عفونت‌های قارچی یا ضعف در گردش خون ایجاد می‌شود. معمولاً این خارش در ساق پا و کف پا بیشتر دیده می‌شود و گاهی آنقدر آزاردهنده است که خواب و آرامش فرد را مختل می‌کند.

بالا بودن مداوم قند خون علاوه بر تأثیر بر پوست بدن، می‌تواند باعث خشکی و ترک در ناحیه دست‌ها شود؛ موضوعی که به عنوان دیابت و پوست دست شناخته شده و نیاز به مرطوب‌سازی منظم دارد.
 

۳. درماتوپاتی دیابتی

 این مشکل به صورت لکه‌های قهوه‌ای روشن و پوسته‌پوسته روی ساق پا ظاهر می‌شود. اگرچه معمولاً بی‌خطر است، اما می‌تواند نشانه تغییرات عروقی ناشی از دیابت باشد.
 

۴. عفونت‌های قارچی

شایع‌ترین قارچ در بیماران دیابتی کاندیدا آلبیکانس است که نواحی گرم و مرطوب بدن مانند زیر سینه‌ها، بین انگشتان دست و پا، کشاله ران و زیر بغل را درگیر می‌کند. رعایت بهداشت، خشک نگه داشتن این نواحی و استفاده از داروهای ضد قارچ توصیه می‌شود.
 

۵. عفونت‌های باکتریایی

جوش‌های چرکی، التهاب فولیکول مو (فولیکولیت)، گل‌مژه و دمل‌های پوستی از جمله عفونت‌های شایع باکتریایی در دیابت هستند. این موارد معمولاً به درمان دارویی با آنتی‌بیوتیک نیاز دارند.
 

۶. آکانتوز نیگریکانس (Acanthosis Nigricans)

این عارضه با لکه‌های تیره و مخملی‌شکل در نواحی گردن، زیر بغل و کشاله ران ظاهر می‌شود و معمولاً با مقاومت به انسولین همراه است. کنترل قند خون و کاهش وزن می‌تواند در بهبود ظاهر پوست مؤثر باشد.
 

۷. زانتوماتوز فورانی (Eruptive Xanthomatosis)

 در این حالت برجستگی‌های کوچک و زردرنگی روی پوست ظاهر می‌شود که معمولاً نشانه دیابت کنترل ‌نشده و سطح بالای تری‌گلیسیرید خون است. درمان آن وابسته به کنترل دقیق قند و چربی خون است.
 

۸. زخم پای دیابتی

زخم‌های پا یکی از جدی‌ترین عوارض دیابت هستند و معمولاً بر اثر ترکیب نوروپاتی (آسیب عصبی) و ضعف گردش خون ایجاد می‌شوند. این زخم‌ها در صورت عدم درمان می‌توانند عفونی یا حتی منجر به قانقاریا شوند. مراقبت روزانه از پا و مراجعه منظم به پزشک برای معاینه ضروری است.
 

۹. کندی در ترمیم زخم‌ها

یکی از مهم‌ترین اصول در درمان، مراقبت از زخم دیابت است. در بیماران دیابتی، ترمیم زخم‌ها زمان بیشتری می‌برد و احتمال بروز زخم‌های مزمن یا عفونت‌های پوستی افزایش می‌یابد. به همین دلیل، حتی بریدگی‌های کوچک نیز نباید نادیده گرفته شوند.
 

- چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر زخم‌ها یا آسیب‌های پوستی در مدت ۷ تا ۱۰ روز بهبود پیدا نکنند، یا نشانه‌هایی مانند قرمزی، تورم، گرما و ترشح چرکی داشته باشند، لازم است فوراً به پزشک مراجعه شود.

مراقبت منظم از پوست و کنترل دقیق قند خون، کلید اصلی پیشگیری از بروز مشکلات پوستی در افراد مبتلا به دیابت می باشد.
 

بیشتر بخوانید: دیابت و مراقبت از پا

روتین مراقبت از پوست در بیماری دیابت

حفظ سلامت پوست در دیابت از عادت‌های روزانه شروع می‌شود. رعایت یک روتین منظم و ساده، که توسط متخصصان پوست تأیید شده باشد، می‌تواند به پیشگیری از خشکی، عفونت و زخم‌های پوستی کمک کند. در ادامه، به مراقبت های پوستی در بیماران دیابتی اشاره کرده‌ایم:

روتین صبح

1. شستشوی ملایم پوست:

 از یک شوینده ملایم، بدون عطر و با pH متعادل استفاده کنید. صابون‌های معمولی می‌توانند چربی طبیعی پوست را از بین ببرند و باعث خشکی شوند، پس از مصرف آنها پرهیز نمایید.
 

۲. استفاده از کرم مرطوب کننده:

 بلافاصله بعد از شستشو، زمانی که پوست هنوز کمی نم‌دار است، از کرم‌های مرطوب‌کننده غلیظ و چرب (ترجیحاً کرم به‌ جای لوسیون) استفاده کنید تا رطوبت در پوست حفظ شود.
 

۳. بررسی وضعیت پوست:

 هر روز پوست خود، به‌ ویژه پاها و ساق پا را بررسی کنید. در صورت مشاهده بریدگی، تاول یا خشکی بیش از حد، مراقبت فوری انجام دهید.
 

۴. محافظت در برابر آفتاب:

حتی برای پیاده‌روی‌های کوتاه هم از ضدآفتاب با SPF حداقل ۳۰ و طیف گسترده استفاده کنید تا از آسیب نور خورشید و بروز لکه‌های پوستی جلوگیری شود.
 

روتین شب

1. شستشوی مجدد:

 شب‌ها پوست خود را با آب ولرم (نه داغ) بشویید. آب داغ باعث خشکی بیشتر پوست می‌شود.
 

۲. مرطوب‌سازی عمیق‌تر:

در شب از کرم‌ها یا پمادهای سنگین‌تر مانند کرم‌های پایه وازلین استفاده کنید تا پوست در طول شب ترمیم شود.

۳. مراقبت از پاها:

• هر شب پاها را از نظر وجود زخم، قرمزی یا تاول بررسی کنید.
• از کرم پا حاوی اوره یا لاکتیک اسید برای نرم کردن پوست پاشنه و کف پا استفاده نمایید.
• ناخن‌ها را به ‌صورت مستقیم کوتاه کنید تا از فرو رفتن ناخن در پوست جلوگیری شود.
   

مراقبت هفتگی

• یک تا دو بار در هفته، پوست را با محصولات حاوی اوره یا لاکتیک اسید به ‌طور ملایم لایه‌برداری کنید (از اسکراب‌های دانه‌دار استفاده نکنید).
• جوراب‌های مخصوص بیماران دیابتی که قابلیت جذب رطوبت دارند بپوشید.
• کفش و دمپایی‌های خود را مرتب ضدعفونی و خشک نگه دارید.

نکته:  محصولات مراقبت از پوست خود را کنار مسواک قرار دهید تا هر روز به یاد داشته باشید روتین مراقبتی‌تان را انجام دهید.

این عادت‌های کوچک روزانه، اگر به ‌طور مداوم انجام شوند، تأثیر چشمگیری در سلامت و مقاومت پوست بیماران دیابتی خواهند داشت.
 

بهترین ترکیبات مراقبت از پوست در دیابت

شناخت ترکیبات مفید و آگاهی از موادی که باید از آنها پرهیز کرد، در انتخاب محصولات مراقبت از پوست برای افراد دیابتی اهمیت زیادی دارد. پوست دیابتی به مراقبتی ملایم، مرطوب‌کننده و ترمیم‌کننده نیاز دارد تا از خشکی، خارش و  ایجاد زخم جلوگیری شود.

ترکیبات ایمن و مفید برای پوست دیابتی:

ترکیبات گفته شده به ترمیم پوست، حفظ نرمی، و کاهش حساسیت کمک می‌کنند و برای استفاده روزانه در کرم‌ها و بالم‌های مخصوص پوست دیابتی بسیار مناسب‌اند.
 

ترکیباتی که باید از آنها اجتناب کرد:

• عطر و اسانس‌ها: ممکن است باعث تحریک یا آلرژی شوند.
• الکل‌ها: چربی طبیعی پوست را از بین برده و خشکی پوست را به دنبال دارند.
• اسکراب‌ها و لایه‌بردارهای زبر: می‌توانند موجب خراش‌های ریز و التهاب شوند.
• منتول و کافور : باعث خشکی، سوزش و حساسیت می‌شوند.

در هنگام خرید محصولات پوستی مناسب بیماران دیابتی، برچسب مواد تشکیل‌دهنده را به‌ دقت بررسی کنید و از انتخاب محصولات حاوی این ترکیبات پرهیز نمایید. انتخاب محصولات مناسب برای دیابت و بیماری پوستی به کاهش التهاب و حفظ سد دفاعی پوست کمک می‌کند.
 

علائم هشداردهنده‌ای که نباید نادیده گرفته شوند:

در افراد دیابتی، مشکلات پوستی می‌توانند به‌ سرعت پیشرفت کنند. شناخت علائم خطر به پیشگیری از عوارض جدی کمک می‌کند.

علائم هشدار:

• زخم یا بریدگی‌هایی که طی ۷ تا ۱۰ روز بهبود نمی‌یابند
• قرمزی، تورم یا گرمی در محل زخم
• ترک‌های پوستی بین انگشتان پا یا پاشنه
• خارش یا بثورات ناگهانی و شدید
• بی‌حسی یا سوزن‌سوزن شدن در دست‌ها و پاها
• لکه‌های سفید (نشانه احتمالی عفونت قارچی)
• وجود ترشح چرکی، تب یا لرز (نشانه عفونت شدید)

در صورت مشاهده هر یک از این نشانه‌ها، باید فوراً به پزشک مراجعه شود.
 

مراقبت از پوست پا در بیماران دیابتی؛ اولویت غیرقابل چشم‌پوشی

عوارض مربوط به پا یکی از جدی‌ترین و در عین حال قابل‌پیشگیری‌ترین پیامدهای دیابت است. مراقبت روزانه از پاها می‌تواند از زخم، قطع عضو و بستری‌شدن در بیمارستان جلوگیری کند.

نکات روزانه مراقبت از پا:

• پاها را روزانه با آب ولرم بشویید و بین انگشتان را کاملاً خشک کنید.
• از کرم مخصوص پا استفاده نمایید، اما بین انگشتان را مرطوب نکنید.
• جوراب‌های تمیز، نرم و با قابلیت جذب رطوبت بپوشید و از استفاده جوراب‌های دارای کش‌سفت پرهیز کنید.
• هرگز پا برهنه راه نروید، حتی در خانه.
• ناخن‌ها را به‌ صورت صاف کوتاه کنید تا از فرو رفتن آنها در پوست جلوگیری شود.
• کف پا، پاشنه و کناره‌ها را هر روز بررسی کنید؛ در صورت نیاز از آینه یا کمک دیگران استفاده کنید.
• در صورت داشتن نوروپاتی یا زخم پا، به ‌طور منظم به پزشک متخصص پا (پودیاتریست) مراجعه نمایید.

یادآوری: مراقبت مداوم از پوست و پاها در دیابت فقط یک کار بهداشتی نیست؛ بخشی حیاتی از درمان و پیشگیری از بروز عوارض جدی این بیماری است.
 

محصولات پیشنهادی برای مراقبت از پوست در افراد دیابتی

افراد مبتلا به دیابت باید از محصولاتی استفاده کنند که علاوه بر مرطوب‌کنندگی قوی، برای پوست حساس آنها ایمن و بدون ترکیبات تحریک‌کننده باشند. در ادامه، تعدادی از محصولات مورد تأیید متخصصان پوست معرفی شده‌اند که در داروخانه‌ها و فروشگاه‌های معتبر به صورت آزاد (بدون نسخه) قابل تهیه و خریداری هستند.

شوینده‌:

فوم شستشوی صورت پوست حساس دلاویگا با ترکیباتی مانند کمپلکس Skinasensyl، بیزابولول، زینک و مس، پوست حساس را به ‌صورت ملایم و بدون ایجاد خشکی پاکسازی می‌کند. این فوم با خاصیت تسکین‌دهندگی، به کاهش قرمزی، خارش و تحریکات پوستی کمک می‌کند. همچنین، با حفظ رطوبت طبیعی پوست، حس نرمی و لطافت را برای پوست‌های حساس به همراه دارد.
 

مرطوب‌کننده:

کرم مرطوب‌کننده آردن اتوپیا سنسی پرو با ترکیباتی مانند هیالورونیک اسید، سرامید و گلوکونات روی، رطوبت عمیق و ماندگاری را برای پوست‌های خشک و حساس فراهم کرده و احساس سوزش و خارش را تسکین می‌بخشد. این کرم با بافتی سبک، فاقد الکل و اسانس بوده و با ایجاد لایه محافظ روی پوست، از آن در برابر عوامل محیطی و پیری زودرس محافظت می‌کند.
 

کرم‌ مخصوص پا:

کرم ترمیم زخم های دیابتی کاموهیل با ترکیبی از عصاره‌های گیاهی مانند چای سبز، آلوئه‌ورا، زردچوبه و کالاندولا، خاصیت ضد التهابی، آنتی‌اکسیدانی و ضدعفونی‌کنندگی دارد و به‌ صورت مؤثر از عفونت زخم‌های دیابتی جلوگیری می‌کند. این کرم با افزایش رطوبت و خون‌رسانی بافت آسیب‌دیده، روند ترمیم و بازسازی زخم را سرعت بخشیده و به کاهش التهاب و تسکین موضع کمک می‌کند.
 

- نکته خرید:

در هنگام انتخاب محصولات مراقبت از پوست، به برچسب‌هایی مانند "مناسب برای افراد دیابتی"، "فاقد عطر و رنگ مصنوعی" و "تأییدشده از نظر بالینی" توجه کنید. بیشتر این محصولات در داروخانه‌های آنلاین و معتبر همچون داروکده قابل تهیه هستند. استفاده منظم از آنها، همراه با کنترل قند خون و رعایت بهداشت روزانه، نقش مهمی در حفظ سلامت پوست بیماران دیابتی دارد.
 

نکات سبک زندگی برای حفظ سلامت پوست بیماران دیابتی

سلامت پوست از درون آغاز می‌شود. مراقبت‌های روزانه پوستی زمانی بیشترین اثر را دارند که با یک سبک زندگی سالم همراه باشند. رعایت نکات زیر به تقویت اثر روتین پوستی و پیشگیری از مشکلات پوستی در دیابت کمک می‌کند:

تغذیه و حمایت درونی پوست

• روزانه حداقل ۸ لیوان آب بنوشید تا پوستتان از درون مرطوب بماند.
• در رژیم غذایی خود مواد مغذی زیر را بگنجانید:
• اسیدهای چرب امگا-۳ (ماهی سالمون، بذر کتان) برای کاهش التهاب و حفظ لطافت پوست.
• ویتامین E (بادام، تخمه آفتابگردان) برای بازسازی سلولی و حفاظت از پوست در برابر خشکی.
• ویتامین C (توت‌ها، مرکبات) برای تقویت تولید کلاژن و افزایش مقاومت پوست.

این ترکیبات به بازسازی سلول‌های پوستی، افزایش نرمی و جلوگیری از آسیب اکسیداتیو کمک می‌کنند.
 

عادت‌هایی که باید از آنها پرهیز کنید

• سیگار کشیدن: جریان خون را کاهش داده و روند ترمیم پوست را کند می‌کند.
• مصرف بیش از حد الکل: باعث کم‌آبی و التهاب در پوست می‌شود.
• استرس: می‌تواند قند خون را افزایش دهد و مشکلات پوستی مانند خارش یا التهاب را تشدید کند.

برای کاهش استرس، می‌توانید از تمرین‌های ذهن‌آگاهی، یوگا یا پیاده‌روی آرامش‌بخش استفاده کنید تا سلامت بدن و پوست را هم‌زمان بهبود دهید.
 

سؤالات پرتکرار کاربران داروکده پیرامون دیابت و پوست

1. مراقبت های پوستی در بیماران دیابتی به چه شکل است؟

یکی از دغدغه‌های رایج کاربران، درباره بیماری‌های پوستی در دیابتی‌ها و نحوه کنترل و درمان آنها است. در بیماران دیابتی، مراقبت پوستی بر حفظ رطوبت و پیشگیری از بروز زخم و عفونت متمرکز است؛ استفاده از مرطوب‌کننده‌های بدون عطر، شستشوی ملایم و بررسی روزانه پوست (به ‌ویژه پاها) از اصول پایه است. کنترل قند خون نیز نقش کلیدی در سلامت پوست دارد و روند ترمیم را بهبود می‌بخشد.

2. ارتباط دیابت با خشکی پوست چیست؟

افزایش قند خون باعث کاهش رطوبت طبیعی پوست و آسیب به رگ‌های خونی و اعصاب می‌شود که تعریق و تغذیه پوست را مختل می‌کند. در نتیجه، پوست افراد دیابتی مستعد خشکی، ترک و خارش است.
 

سخن پایانی تیم علمی داروکده

مراقبت از پوست در دیابت، تنها بخشی از زیبایی نیست؛ بلکه یکی از ارکان حیاتی مدیریت سلامت است. وقتی قند خون بالا می‌رود، پوست اولین عضوی است که پیام هشدار را می‌فرستد؛ از خشکی و خارش گرفته تا زخم‌هایی که دیر ترمیم می‌شوند. اما خبر خوب این است که با انتخاب محصولات مناسب و ایجاد چند عادت ساده، می‌توان جلوی بیشتر این مشکلات را گرفت.

روتین مراقبت از پوست در افراد مبتلا به دیابت، ترکیبی از نکات علمی و انتخاب‌های هوشمندانه است؛ مرطوب‌کننده‌های ملایم، شوینده‌های بدون عطر و عادات درست روزانه می‌توانند پوست را نرم، سالم و مقاوم نگه دارند. مراقبتی که امروز آغاز می‌کنید، در واقع سرمایه‌گذاری برای سال‌های آینده است.

" از پوستتان با آگاهی مراقبت کنید!"

کارشناسان مجرب تیم علمی داروکده در تمامی مراحل خرید آماده‌اند تا با ارائه مشاوره رایگان تلفنی یا آنلاین، به کاربران در انتخاب بهترین محصولات مخصوص پوست‌های دیابتی کمک نمایند؛ محصولاتی که با ترکیبات ایمن و ملایم، متناسب با نیاز پوست افراد دیابتی طراحی شده‌اند.

پس از دریافت مشاوره، می‌توانید محصول توصیه ‌شده را به ‌صورت آسان از داروخانه آنلاین داروکده سفارش دهید.

برای کاربران ساکن شهر تهران، تحویل فوری سفارش از طریق سامانه دارواکسپرس فراهم است و در سایر شهرها نیز ارسال با پست پیشتاز در سریع ترین زمان ممکن انجام می‌شود.

"شما هم تجربه‌تان را ثبت کنید!"

 اگر از محصولات مخصوص پوست دیابتی استفاده کرده‌اید یا به‌ تازگی روتینی را برای خود برگزیده‌اید، تجربه و پرسش‌های مدنظرتان را در بخش دیدگاه‌ها با ما در میان بگذارید.

بازخوردهای واقعی شما کمک می‌کند تا محتوایی علمی‌تر و کاربردی‌تر برای جامعه دیابتی فراهم کنیم.

در آخر، اگر این راهنما برایتان مفید بوده، آن را با عزیزانتان به اشتراک بگذارید و در مسیر سلامتی و مراقبت آگاهانه از پوست، همراه داروکده باشید.